Klassieke muziek tijdens het leren helpt niet per se bij iedereen. Neuromusicoloog (ja, dat bestaat echt) Artur Jaschke legt uit dat iedereen een individuele muzieksmaak heeft en het juist helpt om daarnaar te luisteren. Onderzoeken over topsporters die het beste naar rustige muziek kunnen luisteren, hoeven dus ook niet waar te zijn. Iedereen beleeft muziek anders: de één leert het beste met de 80’s op de achtergrond, terwijl de ander liever naar de klanken van Mozart luistert.

“Vroeger noemden ze zo’n onderzoek naar klassieke muziek het Mozart-effect: kinderen zouden slimmer worden als ze naar klassieke muziek luisterden. Later werd dat onderuit gehaald. Meestal werk je het beste als je naar je eigen muzieksmaak luistert”, vertelt Jaschke. Betekent dit dan dat we de afspeellijst ‘Focus’ op Spotify links kunnen laten liggen? Dat niet per se. “Er is ook een onderzoek geweest naar topsporters en muziek. Het bleek dat topsporters het beste zouden kunnen luisteren naar rustige muziek, voor betere resultaten”, zegt Jaschke. “Dat kan dus wel zo zijn, maar iedereen beleeft die muziek anders. Misschien kun je als sporter wel beter naar uptempo muziek luisteren.” Muziek beleeft iedereen dus op zijn of haar eigen manier. Complex verhaal? “Jazeker. Onze hersenen hebben allerlei verbindingen. Bij iedereen zijn die verbindingen anders, dus verwerkt en beleeft iedereen muziek anders. Ook bepalen onder andere onze ervaringen en onze culturele achtergrond welke muziek we leuk vinden.” Het zou ook zo zijn dat de muzieksmaak van onze ouders mee zou spelen, maar dat is volgens Jaschke nog helemaal niet bewezen. Wel is hij bezig met onderzoeken die dat zouden kunnen aantonen.

Muziek is onderdeel van ons leven geworden. “In Amsterdam fietsen mensen met koptelefoons. We staren met z’n allen steeds meer naar het schermpje van onze telefoon. We zijn steeds meer in onszelf gekeerd.”Jaschke vertelt over een vriend van hem, econoom Rodrigo Fernandez. “Hij zei heel mooi: we zijn een autistische maatschappij geworden”. Volgens Jaschke zijn we steeds meer op zoek naar rust. Daarom is een initiatief als zondermuziek.nl volgens hem goed voor mensen die zich 100% willen focussen op het gesprek, zonder afgeleid te worden door de achtergrondmuziek. De nieuwe site laat namelijk een tiental cafés zien in Nederland waar geen muziek wordt gedraaid. Toch denkt de musicoloog dat muziek nooit helemaal zal verdwijnen. Het is volgens hem eerder bizar om te leven zonder muziek, dan mét muziek. “Muziek is een soort taal. Een geneesmiddel, vreugde. Als je ermee bezig bent, worden functies als geheugen, planning en emoties getraind.”