De afgelopen weken had Nederland te maken met uitzonderlijk hoog water. Vooral de waterstanden in de Rijn waren hoger dan normaal. Een week daarvoor was het de Maas waar sprake was van hoog water. Hierdoor zijn verschillende waterkeringen gesloten en zijn op verschillende plekken de coupures gesloten ter bescherming van lager gelegen gebieden. Wij gingen op pad om te kijken hoe verschillende plekken in Nederland om gingen met het hoge water, wat voor maatregelen er genomen zijn en of er problemen waren.

De Rijn bij Lobith bereikte woensdagochtend de hoogste waterstand aldus Jaap Folkerts van Rijkswaterstaat. “De hoogwaterpiek verplaatst zich nu verder via onder meer Nederrijn, Waal en IJssel. De piek zal donderdag in de loop van de dag via de Waal, de Nederrijn-Lek en de IJssel plaatsen als Dordrecht, Deventer en Zwolle bereiken. Daarna zal de waterstand in het hele stroomgebied van de Rijn geleidelijk dalen. Dat duurt zeker enkele dagen, dus de verhoogde waterstanden blijven voorlopig zeker zichtbaar bij laag gelegen kades en in de uiterwaarden.”

Een bijzondere situatie in Nijmegen en Woudrichem, het water staat hier op een hoogte die slechts een keer in de vijf jaar wordt bereikt. Wij gingen kijken wat er te merken was van het hoge water en hoe ze rondom de rivieren hiermee om gaan. Dit is te zien in onderstaande video.

Hoogwater in Nederland from De Nieuwsredactie on Vimeo.

Maatregelen

Lotte Kaatee van waterschap Rivierenland vertelt wat dit waterschap aan maatregelen heeft getroffen. “We hebben afgelopen dagen onder andere twee coupures in Nijmegen gesloten, een coupure in Woudrichem en een coupure Gorinchem.” Coupures zijn ‘gaten’ in dijken, meestal voor verkeer, die bij hoogwater gesloten worden. Verder stromen in het beheergebied van Waterschap Rivierenland de uiterwaarden en de buitenpolders vol. “Maar daar zijn ze voor bedoeld”, volgens Kaatee. “Verder controleren onze dijkbeheerders iedere dag de dijken. Ze kijken onder andere of ze iets als drijfvuil tegenkomen. Door het stijgende water kunnen grote voorwerpen als boomstronken tegen de dijk aankomen. Om te voorkomen dat deze stronken de grasmat van de dijk beschadigen, halen we de grote voorwerpen uit het water. Hier zijn wij dagelijks mee bezig.”

Er is sprake van hoogwater, maar de dijken kunnen nog twee keer zoveel water aan, verzekert Kaatee. “Er is dus geen gevaar voor de burger. De overlast valt mee, op de ponten na die uit de vaart zijn genomen en de Waalkade bij Nijmegen die afgesloten is.”

Brabant

Ook de steden in Brabant die onder waterschap Brabantse Delta vallen, hebben de nodige maatregelen genomen, vooral na de overstromingen in 1995. Zo ook Breda, vertelt Ilse van Dongen. “Niet als stad alleen, maar wat betreft hoog water, samen met het waterschap Brabantse Delta. Een voorbeeld is de aanpassing van het Markdal ten zuiden van Breda: daar is de meanderende rivier teruggebracht in oorspronkelijke staat, waardoor het water meer ruimte krijgt. Daardoor is de kans op overstromingen fors kleiner en komt er minder water via de singels de stad in. In de stad zijn bergbezinkbassins aangelegd, een overloopsysteem voor het regenwaterriool zodat dat overtollig water niet in de rivieren en weilanden stroomt, maar opgevangen wordt in een groot bassin. In de binnenstad is de rivier teruggebracht en de oude Haven, waardoor er meer ruimte is voor het water in de Singels. Noordwest van Breda is de vierde bergboezem aangelegd, een natuurgebied met extra opvangcapaciteit voor water. In het noordoosten ligt de Waterdonken, een nieuwe wijk met veel ruimte voor water, en dus ook extra opvang in tijden van hoogwater.”

In de audio hieronder legt waterschap Brabantse Delta uit wat ze aan maatregelen hebben genomen en vertellen bewoners wat ze daarvan merken.