We doen het al eeuwen: reizen. Al sinds de achttiende eeuw gaan we op vakantie, maar met echt reizen begonnen we al eerder. Denk aan de vele ontdekkingsreizen en pelgrimstochten van vroeger. De belangrijkste doelen van die reizen waren om jezelf te ontwikkelen en andere culturen te leren kennen.

Hoewel sommige toeristen nog met dat idee op vakantie gaan, zijn er tegenwoordig ook andere motieven om er op uit te trekken. Uitrusten, monumenten bezoeken en genieten van de natuur zijn nu vaak belangrijke motieven om de wereld over te trekken. Hoe leuk dat ook allemaal klinkt, het leidt tot een probleem, namelijk: overtoerisme. Steden als Amsterdam, Venetië en Barcelona ondervinden dit toenemende probleem.

Steeds meer toeristen

Het aantal toeristen blijft maar groeien. Door de toenemende welvaart en dalende prijs van vliegtickets, is het toerisme de afgelopen jaren enorm gestegen. In 2017 groeide het aantal toeristen wereldwijd met 7% naar 1,3 miljard (bron:UNWTO).

Maar dit aantal blijft toenemen. Door de groeiende middenklasse in China stijgt het binnen tien jaar naar 1,8 miljard toeristen per jaar. Koens houdt geen rekening met een grote toestroom naar het westen. ‘Chinezen kiezen er vaak voor om in de regio te blijven. Ze zijn erg gehecht aan hun eigen cultuur en verkiezen daarom een vakantie in Zuidoost-Azië of China boven een Europese bestemming., stelt Ko Koens, Hoogleraar Toerisme aan de NHTV.’

Gevaar overtoerisme

Toeristen zorgen vaak voor overlast. Ze laten veel afval achter, zorgen voor milieuvervuiling en jagen de oorspronkelijke bewoners weg. De bergen plastic op de Zuid-Aziatische stranden zijn hiervan een voorbeeld. Inmiddels worden er ook maatregelen genomen. In Amsterdam zijn bijvoorbeeld de bierfietsen al verboden en in Thailand heeft de overheid besloten Maya Bay Beach in Koh Phi Phi te sluiten.

De locatie is vaak bepalend voor het overlast van toeristen. ’In de Filipijnen hebben ze het lastig met de grote aantallen toeristen. De infrastructuur van zulke landen kan het gewoon niet aan. In grote steden als Amsterdam en Barcelona hoeft dat geen probleem te zijn.’

Oplossing massatoerisme

Vele steden, waaronder Amsterdam werken aan een oplossing om toeristen de stad uit te lokken. Het strand van Zandvoort heet inmiddels ‘Amsterdam Beach’ en het kasteel Muiderslot is omgedoopt tot ‘Amsterdam Castle’. De kleine afstanden in Nederland zijn ideaal om toeristen te verplaatsen, maar Koens ziet het niet als de perfecte oplossing.

‘Het zal wel wat minder druk worden in de binnenstad, maar heel veel helpt dit niet. Uiteindelijk komen de buitenlandse toeristen echt voor Amsterdam en niet voor het strand van Zandvoort.’

Er zijn ook andere oplossingen. ’Steden zouden ook de infrastructuur kunnen aanpassen, maar dat is een erg dure maatregel, die voor de meeste steden onbetaalbaar is. Eigenlijk is het dus best lastig om overtoerisme te bestrijden.’