Afgelopen week kwam in het nieuws dat de piratenzenders in aanmerking komen voor het immaterieel cultureel erfgoed. Peter Zwiers, Drents provinciaal statenlid, nam daar een jaar geleden het initiatief voor, met een column over de piratencultuur. Wat maakt de piratencultuur, ondanks haar negatieve reputatie, zo bijzonder?

Volgens het Kenniscentrum Immaterieel Erfgoed Nederland, heeft de piratencultuur een unieke waarde, met name in het Oosten en Noorden van Nederland. Het is echt een onderdeel van dat deel van het land. Maar wat is nou eigenlijk een radiopiraat?

Een radiopiraat, oftewel een etherpiraat, is iemand die zonder zendvergunning uitzendt, vaak op regionale schaal in een eigen studio. Daarnaast is het vaak een sociale gelegenheid, waarbij vrienden en luisteraars welkom zijn voor een pilsje. Niels van Leth is zelf etherpiraat maar ook groot fan van de piratencultuur. Hij luisterde als 6-jarig jochie al naar de Nederlandstalige hits. ‘’De muziek die piraten draaien, is nergens anders meer te horen’’, vertelt hij. Radiopiraten draaien namelijk vooral Nederlandstalige schlagers en polka’s die nauwelijks te horen zijn op landelijke zenders.

De nominatie het immaterieel cultureel erfgoed heeft geen juridische gevolgen, het blijft nog steeds illegaal. Volgens Pieter van Rooij, adviseur bij het Kenniscentrum, is het wel belangrijk dat de piratencultuur erkenning krijgt.

In deze video gaan we kijken bij twee etherpiraten. Zij leggen ons uit hoe het te werk gaat en waarom de piratencultuur zo bijzonder is.

Het einde van de radiopiraat in zicht?

Henk Nijboer, Tweede Kamerlid van de PvdA, pleit voor de legalisering van Etherpiraten. Hij vindt het niet kunnen dat mensen die hun hobby uitoefenen. Boetes vanaf 11.000 tot 45.00 euro riskeren. Hierdoor houden veel etherpiraten het voor gezien. Dat is jammer, volgens de PvdA, omdat piratenzenders ook een hele positieve kant hebben.

Agentschap Telecom, een Nederlandse overheidsorganisatie die het gebruik van radiofrequenties in Nederland reguleert en controleert, deelt deze boetes uit. ‘’Ik heb me verwonderd over de plannen voor iets wat illegaal is. De piraten maken gebruik van frequenties waar andere partijen voor betaald hebben. Het gevolg is dat een deel van de luisteraars niet wordt bereikt, omdat het signaal wordt verstoord’’, vertelt Frank van Bergen van Agentschap Telecom aan RTV-Noord. Maar het wordt Agentschap Telecom niet makkelijk gemaakt: ‘’we zien in sommige gevallen dat zendapparatuur ingepakt wordt met asbest, waardoor kunnen we er niet bij en wordt de aanpak vertraagt. “Het is een klein deel dat het verpest voor de rest”, benadrukt Van Bergen. “Gelukkig is er ook een grote groep die legale alternatieven heeft gezocht, bijvoorbeeld door uit te zenden via internet. Dat is legaal en ze bereiken ook nog eens een groter publiek.”

Roger Steeghs, ex-radiopiraat, denkt dat de tijd van de radiopiraten langzaam voorbij is. ‘’Agentschap Telecom hanteert zulke hoge boetes dat de lol er voor velen vanaf is. Het is jammer, maar we moeten dit zien als een tijdperk dat helaas voorbij is’’, zegt hij.

(Fotoreportage onder tool)

 

Foto’s


Dit is de radiostudio van Roger Steeghs, waar al zijn apparatuur en zijn muziekverzameling staat.
(Foto van Roger Steeghs)

De studio van Dennis van Roozendaal, die vroeger als etherpiraat in Tilburg actief was. (Foto van Dennis van Roozendaal)

De antenne van Dennis van Roozendaal die hij een stukje heeft afgeknipt, om de verleiding dat hij ooit weer als etherpiraat aan de slag te gaan te voorkomen. (Foto van Dennis van Roozendaal)

Het krantenartikel van Dennis Roozendaal van toen hij door Agentschap Telecom werd ontdekt. (Foto van Dennis van Roozendaal)