De regering van Oostenrijk bepaalde dat plastic zakken per 2020 helemaal worden verboden in het land. Leveranciers mogen geen plastic wegwerpzakken meer aan consumenten meegeven. Oostenrijk is niet het eerste land met zo’n maatregel. In Frankrijk en Italië zijn de plastic zakken ook verdwenen. 

In Nederland zijn de plastic zakken nog niet weg. Ze zijn alleen niet meer gratis en dus wordt er gezocht naar een alternatief. Dat alternatief lijkt de papieren zak te zijn. Vera Dalm, directeur bij Milieu Centraal, ziet liever een andere maatregel. Een papieren, stoffen of jute tas mag namelijk nog wel gratis worden verkocht, maar die zijn niet per se milieuvriendelijker: “Als je wilt dat een papieren zak net zoveel draagkracht heeft als een plastic zak, dan is dat niet zo zeer beter nee.” Dat komt omdat er voor een papieren zakken veel meer grondstoffen nodig zijn. Bovendien als de papieren zak nat wordt, kan deze maar een keer worden gebruikt. Daarentegen breken plastic zakken een stuk minder snel af. Plastic zakken doen daar 35 jaar over terwijl een papieren zak daar 3 maanden de tijd voor neemt. Er bestaan ook tassen die voor een groot deel uit papier bestaan, maar toch een tintje plastic bevatten.

Miscommunicatie bij controle

De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) controleert de winkeliers op het verbieden van plastic zakken. Volgens de richtlijnen van Rijksoverheid doen zij dat ook bij papieren tassen met een plastic coating en voering. Een woordvoerster van ILT ontkracht dat dit gebeurt: “Nee deze tassen worden overgeslagen, het gaat echt specifiek om plastic tassen.” Uiteindelijk worden dus alleen tassen die gecontroleerd die volledig van plastic zijn gemaakt. Tassen die voor een gedeelte van plastic worden gemaakt worden overgeslagen, terwijl dit wel van Rijksoverzicht wordt gevraagd.

Volgens Dalm gebruikten we voor de accijns op plastic tassen 170 zakken per persoon per jaar. Dat aantal is nu verminderd tot 50 plastic zakken. Dalm vindt dat het probleem niet helemaal is opgelost: “Het gaat mij vooral om verpakkingen die eenmalig worden gebruikt. Je koopt in feite afval en dat is natuurlijk het grote punt. Waarom zou je afval kopen? Wat ons betreft moeten we proberen om zoveel mogelijk eenmalige verpakkingen terug te dringen.”