Sporten is van alle tijden, maar de motieven om te sporten verschuiven langzaamaan. Dat blijkt uit de Rapportage Sport 2018 van het Sociaal Cultureel Planbureau (SCP). Voor de zesde keer sinds 2003 komt het SCP met een rapport over ontwikkelingen in de sport in Nederland. De cijfers zijn ogenschijnlijk stabiel, en toch zijn er een hoop veranderingen gaande in de sportwereld. Opvallend zijn de veranderingen in sportbehoeften.

In het drukke leven van tegenwoordig zoeken mensen tijd om gezond bezig te blijven. Uit het rapport van het SCP blijkt dat gezondheid tegenwoordig de belangrijkste reden is om te gaan sporten. Motieven als ‘gezelligheid’ , ‘competitie’ en ‘sociaal bezig zijn’ komen daarna pas. Vooral volwassenen proberen de tijd te vinden om naast hun drukke leven aan lichaamsbeweging te komen.

Sporten wanneer je wil

Zelf kunnen bepalen wanneer je gaat sporten lijkt een must. Volgens wetenschapper Hugo van der Poel, die mee heeft gewerkt aan het rapport, bieden fitnesscentra en activiteiten zoals bootcamp een uitkomst. “Je kunt tegenwoordig gaan sporten op tijden die jou uitkomen. Dat is anders dan bij een vereniging, waar er meer sociale verplichting is om aanwezig te zijn op bijvoorbeeld trainingen en wedstrijden. Het is niet zo dat we nu niet wíllen sporten, maar we hebben meer moeite gekregen met de bijkomende verplichtingen.”

Gezondheidsmotief

‘Sporters die in commercieel verband sporten geven vaker gezondheid gerelateerde motieven op. Ook zoeken zij vaak de uitdaging in het verbeteren van eigen prestaties…’, zo staat in het rapport van het SCP. Daarmee wordt alles buiten traditionele sportverenigingen en -bonden bedoeld. Harmen Maliepaard is trainer en bootcamp-coach bij zijn eigen sportorganisatie Vencera Bootcamp en hoort de ‘gezondheidsmotieven’ geregeld langskomen: “Mensen komen wel vaak bij mij omdat ze fitter willen worden. Ieder heeft zo zijn eigen doel bij het sporten, bijvoorbeeld afvallen of een betere conditie krijgen.” Zolang men gemotiveerd blijft om naar de fitness te gaan, kunnen ze die doelen behalen ondanks hun drukke leven daarnaast. “Ook met individuele doelen kun je samen sporten. Ik geef bootcamps aan groepen van alle leeftijden. In teamverband kun je elkaar motiveren om te blijven komen. Daarnaast vinden veel mensen het fijn om buiten bezig te zijn met sport.”

Flexibiliteit voorop

Een andere oorzaak van het verschuiven naar meer individualistische sporten is de vraag naar flexibiliteit. Van der Poel: “Je wilt gewoon de deur uitstappen en gaan hardlopen of fietsen wanneer het jou uitkomt. Mensen hebben een baan van 9 tot 5, brengen tijd door met hun kinderen en willen daarnaast ook nog gezond blijven. Sportscholen spelen daarop in, maar ook traditionele sportverenigingen organiseren activiteiten die je bijvoorbeeld met een strippenkaart kunt betalen. Zo zit je verder niet vast aan contributie of abonnementskosten.” Groepslessen bij fitnesscentra worden dan ook steeds populairder.

Andere sportbehoeften

Sportverenigingen moeten fitness en activiteiten, zoals een bootcamp of crossfit, niet als bedreiging zien. Natuurlijk zijn er nog steeds mensen die voor de gezelligheid op voetbal of hockey gaan, maar hoe ouder we worden, hoe meer onze behoeften veranderen. Bovendien is het niet altijd zo geweest dat we voor onze gezondheid wilden blijven sporten. “Dertig, veertig jaar geleden was het helemaal niet gewoon voor mensen boven de 30 om nog een sport te beoefenen.” Volgens Maliepaard speelt leeftijd geen rol, zolang je maar gemotiveerd bent: “De jongste bij mijn bootcamps is 14 jaar, de oudste 61. Lichamelijk hebben ze natuurlijk andere behoeftes, maar dat geeft niet. Daar kun je je gewoon op aanpassen. En als het niks voor jou blijkt te zijn kun je er ieder moment weer mee stoppen.”