Door Thijs Jacobs & Dave Kornuijt

2pac, Notorious BIG, Eazy-E. Grote legendes in de wereld van de hiphop. Het genre is sinds de jaren negentig enorm populair en innoveert met de dag. Sterker nog, volgens fans van de ‘oldskool’ hiphop, is het genre zo erg veranderd dat het geen hiphop meer is. Twee hiphop-liefhebbers van beide kampen, Joyce Beuken (Oldskool) en Tyrone Tjon A Loi (Newskool), gaan met elkaar in discussie. Beide kampen geven hun mening over hiphop, toen en nu. Wat is er allemaal veranderd? Hoe kan het dat oldskool hiphop van de radio verdwijnt? En bestaat hiphop nog wel?

Wat is er in zo’n korte tijd allemaal veranderd binnen de hiphop?

Joyce: Ik denk dat niet alleen de hiphop, maar de gehele popcultuur ontzettend snel is veranderd. Pop, R&B, dance en ga zo maar door. In zowel pop als hiphop zie je dat vooral de onderwerpen van nummers heel erg veranderen. Je hebt bij popmuziek namelijk tegenwoordig van die loze teksten en datzelfde zie je ook in de huidige hiphop. De veranderingen liggen dus vooral in de onderwerpen van de lyrics (tekst) denk ik. Toch is er ook behoorlijk wat veranderd op het gebied van beats. Daarbij spelen hiphop en pop natuurlijk ook op elkaar in. Beats die in de popmuziek populair worden, komen een paar maanden later ook terug in de hiphop, en andersom. Zo heb je bijvoorbeeld trap. Dat was iets nieuws binnen de hiphop, maar tegenwoordig maken ook Katy Perry en Ariana Grande trapnummers. Vooral de pop en hiphop hebben denk ik dus heel veel invloed op elkaar. Ik zou alleen niet durven te zeggen of het grote tempo in veranderingen voortkomt uit de hiphop of juist uit de popmuziek.

Tyrone: Ik denk dat, als je stap voor stap gaat kijken, het eigenlijk nog wel meevalt hoe snel het is verandert. Tussen nu en de tijd van oldskool hiphop zit nog een fase waarbij veel R&B-elementen in aanraking kwamen met de hiphop van nu. Artiesten die toen in opkomst kwamen, zoals Lil Wayne bijvoorbeeld, gingen al best wel mainstream door middel van die nieuwe R&B-stromen. Daarnaast zijn de onderwerpen heel erg veranderd. De oude hiphop is vooral gericht op politieke problemen en het maken van statements. Tegenwoordig gaat het over geld, vrouwen en drugs. Dat was toen ook wel een beetje, maar nu gaat het vooral over opscheppen. De tekst speelt nu een stuk minder grote rol, terwijl de rol van de beat veel belangrijker is geworden. Producers krijgen ook steeds meer aandacht. Als een hiphop-artiest tegenwoordig een nieuw album of EP uitbrengt gemaakt met één producer, dan wordt die producer ook duidelijk vermeldt bij iedere song. Dat was vroeger niet het geval. Het draait nu ook meer om de hele vibe rondom het nummer, denk ik.

Bestaat er wel nog échte hiphop?

Tyrone: Ik vind het lastig om heel hiphop in één genre te plaatsen. Wat namelijk het geval is, is dat overal waar rap aan gekoppeld wordt automatisch gelinkt wordt aan hiphop, terwijl rap eigenlijk een vocaal element is en niets meer. Die raps met trap- of future house-beats eronder zijn niet meer echt hiphop te noemen, maar het zijn nieuwe genres op zich. Als je zegt: “Oldskool hiphop, dat is dé hiphop.” Dan ben ik het daar mee eens. Dat is de puurste vorm van het genre.

Joyce: Of iets hiphop is verschilt echt per artiest. Het valt allemaal wel nog binnen het genre denk ik, maar het is niet meer de echte hiphop. Meer afgeleid daarvan. Het is eigenlijk hiphop, maar dan gericht op het grote publiek, waardoor het meer naar pop neigt. Een lastige kwestie.

Tyrone: Ik vind aan de andere kant niet dat je kan zeggen dat er geen hiphop meer bestaat. Het is ook absoluut geen troep, want er zijn nog steeds grote getalen die ernaar luisteren. Als je kijkt naar bijvoorbeeld de jaren 90, de periode van Biggie en 2pac. Die twee kwamen toen veel op de radio. Daar zaten ook nog hiphopgeneraties voor die 2pac en Biggie ook mainstream zullen vinden. Die zullen waarschijnlijk ook hebben gedacht: ‘Hier hebben wij het ook niet voor gedaan.’ Het zal altijd verschuiven en veranderen. Dat blijf je houden en daar ben ik zelf ook niet altijd even enthousiast over in eerste instantie. Neem nou bijvoorbeeld Ronnie Flex & Lil Kleine. Ik vind dat zelf helemaal niks, maar ik kan me voorstellen dat de nieuwe generatie het wel tof vindt. Waarschijnlijk zou ik dat, als ik veertien, vijftien of zestien was, ook vet hebben gevonden. Maar het maken van popgerichte hiphop hoort er gewoon bij. Rappers willen er altijd wel voor zorgen dat ze in de hitlijsten komen, dus dat ze meegaan met de trend kun je ze niet kwalijk nemen. Dat kan je 2pac niet kwalijk nemen, maar Ronnie Flex ook niet.

Wat is échte hiphop dan wel precies?

Joyce: Hiphop is voor mij vlak gezegd raps met beats eronder. De teksten moeten sterk zijn en een goed verhaal hebben. Die lyrics slaan terug op hun leven. Dat is meestal heel zwaar geweest en dat weten ze dan als dichters te verwoorden op een goede beat. Dat vind ik ook het beste aan de oldskool hiphop. Daarnaast heeft de echte hiphop van die samples die vaak uit hele oude nummer geplukt worden.

Tyrone: Echte hiphop heeft een goede kick en snare, een stevige beat en een toffe sample er doorheen zoals vroeger. Van die oude soul of funk-samples. Lyricaal sterke teksten zijn ook erg belangrijk. Daarnaast moet een hiphop-track een goede flow hebben. Dat is zo ongeveer het basispakketje.

Hoe komt het dat staat oldskool- niet en hedendaagse hiphop wel in de hitlijsten?

Joyce: Oldskool hiphop komt niet meer in de toplijsten doordat het niet te vergelijken is met de huidige popmuziek. Er zit een te groot verschil  tussen de twee. De hedendaagse hiphop lijkt aan de andere kant zoveel op popmuziek dat het ook in interessant is voor de hitlijsten. Bijvoorbeeld die tracks van Ronnie Flex en Lil Kleine, die zijn zowat gebaseerd op de beats van populaire popmuziek.

Tyrone: Ik denk dat dat te maken heeft met de commercie. Het oldskool hiphop-publiek is inmiddels al wat ouder en radiostations proberen natuurlijk het grote publiek aan te spreken, want dat is financieel gezien veel interessanter. Er is een nieuwe generatie hiphop-luisteraars en die houdt meer van trap-muziek en luistert liever naar een Drake, Young Thug, Future etc. Die artiesten zijn voor de radio veel interessanter om te draaien. Ik denk dat als je een liefhebber bent van de pure hiphop, je ook niet meer naar de hitlijsten of de radio moet kijken, want daar vind je dat niet meer. Soundcloud is daarentegen veel interessanter. Daar kun je dagenlang zoeken naar muziek binnen jouw behoeftes over de hele wereld. Toch denk ik wel dat je open moet staan voor nieuwe muziek. Als je namelijk in een nieuwe muziekstijl stapt, zal je ook in die stijl sterke elementen ontdekken. Daarom valt ook niets troep te noemen.

Joyce: Ik vind het wel vervelend dat je oude hiphop nog maar weinig op de radio hoort. De oldskool is gewoon veel beter. Er zit een mooie diepgang in de teksten en dat is gewoon stukken beter dan die loze lyrics van nu, maar je kan er als hiphop-artiest denk ik niet omheen. Dat is voor een artiest nodig om interessant te blijven. Iedere rapper wil namelijk wel geld verdienen.

Over de vernieuwing van hiphop spraken we ook met twee muzikanten binnen het vakgebied: Jiri11 (producer/rapper) & Johnson (rapper), twee leden van opkomende rapgroep ANBU NEVLO. De twee steken samen met o.a. On’em en Ferrari Jackson hiphop in een nieuw en uniek jasje. ANBU NEVLO staat voor verniewing in de hiphop en brengt dit door heel het land ten gehore. We spreken met de heren over de veranderingen binnen het genre, de ‘nieuwe rockstars’ en wat 2pac van hun muziek zou vinden. Check het!

ANBU NEVLO over hiphop van toen tot nu from Dave Kornuijt on Vimeo.

Hiphopnummers die zijn beïnvloed door andere muziekstijlen
Door de jaren heen hebben veel hiphopartiesten nummers uitgebracht waar een andere muziekstijl in zit verwerkt. In de mattermap hieronder kun je luisteren naar een aantal voorbeelden: