De zeespiegel kan deze eeuw mogelijk ruim een meter stijgen. Het KNMI noemt deze uitkomst ‘rampzalig’. De Nieuwsredactie zocht uit hoe groot deze eventuele catastrofe daadwerkelijk zou kunnen zijn, en wat we er tegen kunnen doen.

De Antarctische ijskappen smelten veel sneller dan verwacht. Wetenschappers gingen er twee jaar geleden nog vanuit dat de stijging van de zeespiegel deze eeuw hooguit tien centimeter zou bedragen. Nu is de verwachting dat de stijging tien keer zoveel zal zijn. Hoogleraar klimaatverandering aan de Radboud Universiteit in Nijmegen, Bram Bregman, zegt dat er in de laatste dertig jaar steeds een stijging van de zeespiegel is. “Er liggen talloze boeien in de oceaan die precies kunnen meten hoe hoog de zeespiegel is. Daardoor kunnen we de laatste jaren goed zien wat de veranderingen zijn. Het ijs smelt sneller dan we dachten, maar er moet bij gezegd worden dat de meter stijging een worst-case scenario is.”

Al zo lang de aarde bestaat, zijn er klimaatveranderingen. De natuur zorgt daar zelf voor. Toch wordt de schuld nu bij de mens gelegd. “De mens heeft nu wel een erg groot aandeel in de klimaatverandering”, zegt Bregman. “Wij verwarmen de aarde opzettelijk, en we blijven er mee doorgaan. Wat de natuur uit zichzelf doet, daar doen wij nog een schep bovenop die onnatuurlijk is.”

Maatregelen
Duurzamer leven kan helpen tegen het stijgen van de zeespiegel. Nederland kan onmogelijk alleen het zeespiegel-probleem oplossen. “Wij als land kunnen zo duurzaam als mogelijk zijn, maar daardoor wordt de wereld niet beter”, zegt Bregman. “Wij moeten dit met heel de wereld doen, maar we kunnen wel de grotere landen helpen met onze kennis en ervaring.” Volgens de hoogleraar zijn er al wel maatregelen genomen in Nederland om duurzamer te leven. “De belangrijkste maatregelen zijn het sluiten van de kolencentrales, en het meermalig gebruik maken van zon- en wind energie.”

Jongeren
Volgens de hoogleraar kunnen jongeren bijdragen aan een lagere zeespiegel. Hij vindt dat de jongere generatie van nu creatieve ideeën hebben, die goed van pas kunnen komen. “De jongeren van nu, en wij met z’n allen, moeten zo duurzaam mogelijk gaan leven. Ze kunnen wel heel goed van pas komen. Ze zijn creatief, dus zij kunnen ons helpen met goede oplossingen voor energiebesparing en duurzaamheid.”

‘Tilburg aan zee’
Het is geen reële gedachte dat mensen in Tilburg over honderd jaar aan de zee wonen. Desondanks kan de stad een belangrijke functie krijgen in de toekomst. Bregman: “Al onze randsteden liggen onder zeeniveau. Wellicht is een verplaatsing van de Randstad richting het oosten een optie. Mensen trekken nog steeds naar de randsteden toe, terwijl daar juist het gevaar van het water dreigt.” Bregman benadrukt wel dat dit alleen een optie is als het men niet lukt om de zeespiegel naar beneden te krijgen.

Is de klimaatverandering en het stijgen van de zeespiegel, alleen maar negatief?  “Nee”, zegt Bregman. “Er zitten een paar kleine positieve punten aan de stijging. Als we slim gebruik maken van de huidige ruimte, en onze inrichting aanpassen aan het water, dan zou de zeespiegel stijging een kleine positieve werking kunnen hebben. Denk hierbij bijvoorbeeld aan drijvende woningen.”