Steeds meer Nederlandse jongeren gebruiken Ritalin tijdens het studeren. Het medicijn, bedoeld voor mensen met ADHD, wordt gebruikt door scholieren die zich beter willen concentreren. Het recreatief gebruik ervan is echter niet zonder risico en daarnaast is het illegaal.

Uit een enquête onder ruim driehonderd leerlingen kwam dat een derde van de havoleerlingen het middel gebruikt. Op vwo-scholen geldt dat voor ruim zeventien procent. Lizanne Schweren van het Universitair Medisch Centrum Groningen doet onderzoek naar de effecten van Ritalin. Ze noemt die cijfers ‘erg hoog’. Wel was het al langer bekend dat jongeren het medicijn gebruiken. “We weten wel dat het gebeurt, alleen niet door wie het gebruikt wordt en hoeveel.”

Gebruik van het medicijn is niet zonder risico. “Als Ritalin als medicatie wordt voorgeschreven aan iemand met ADHD, dan is er altijd sprake van supervisie van een arts”, legt Schweren uit. “Wanneer mensen het op hun eigen houtje gaan gebruiken, mist die supervisie.” Er is ook een kans dat er bijwerkingen optreden. “De meeste Ritalin-gebruikers krijgen geen bijwerkingen, maar sommigen krijgen last van slaapproblemen of een verminderde eetlust.”

Of dit ook geldt voor mensen die geen ADHD hebben, is onbekend. Daar is nog geen onderzoek naar gedaan. Wel werkt Schweren aan een onderzoek naar langetermijneffecten. Hieruit blijkt dat geheugenproblemen niet uitgesloten kunnen worden. De kans op een verslaving is niet zo groot. “Mensen kunnen natuurlijk overal verslaafd aan raken, maar Ritalin is niet bekend als verslavend middel.”

Het gebruik van Ritalin voor niet-ADHD’ers is illegaal. Het vervelende is dan ook dat het middel werkt als concentratieverbeteraar. “Dat is eigenlijk niet de bedoeling, maar het is wel zo”, verzucht Schweren. “Het gebruik van Ritalin om te studeren is niet zonder risico. Er is geen dokterscontrole en het is maar de vraag of wel een veilige dosering wordt gebruikt door deze scholieren.”