Het aantal bierbrouwerijen in Nederland is de afgelopen vier jaar bijna verdubbeld. Dat wil zeggen dat we vandaag de dag meer dan 300 bierbrouwerijen hebben. De nieuwkomers op de biermarkt zijn vooral kleine brouwerijen die speciale biertjes maken. Zo ontstaat een hele nieuwe bierstijl inclusief biermarkt. Maar gaat het de nieuwe brouwers lukken het hoofd boven water te houden?

 “In mijn ogen komt de groei uit het feit dat er steeds meer vraag is naar craft bier”, zegt Michel Ordeman, voorzitter van het Klein Brouwerij Collectief. Hij definieert craft bier als speciaal bier dat uit Amerika is overgekomen. Er wordt in ook Nederland mee geëxperimenteerd. Brouwers proberen nieuwe recepten uit of halen eeuwenoude uit de stoffige doos. “Er zijn steeds meer hobbybrouwers die een brouwerij beginnen. Dus het is een combinatie van mensen die op kleine schaal gaan brouwen en mensen die meer bier van zelfstandige ondernemers willen drinken. Meer vraag en meer aanbod.”

Van Moll is zo’n kleine brouwerij. Na twee jaar hebben ze een goed lopend café, een eigen festival en exporteren ze hun eigen bier naar het buitenland. Nieuwsredactie bekeek met eigen ogen hoe het eraan toe ging in de kleine brouwerij.

Export
Niet alleen in Nederland is er meer vraag naar speciaal bier, ook de rest van wereld heeft er steeds meer interesse in. Ordeman merkt dat een deel van de brouwers niet meer alleen voor Nederland produceert, maar ook exporteert naar het buiteland. Hij vertelt dat de markt voor speciaal bier bijna los staat van die van de pils markt. “Bij de export van speciaal bier moet je natuurlijk niet denken aan de hoeveelheden die Heineken exporteert. Het is meer op kleine schaal”, legt hij uit.

Ook Floor van Aerde, communicatieadviseur brancheorganisatie Nederlandse brouwers, ziet de trend rondom speciaal biertjes opkomen. “Er is tegenwoordig heel veel diversiteit en de consument waardeert dat er zo veel keuze is. Voor elk moment is er wel een bepaalde biersoort te kiezen.”

Buitenlandse invloeden
De Nederlandse speciaal bieren doen het volgens Ordeman goed omdat Nederland altijd erg open staat voor invloeden van het buitenland. “Hierdoor hebben wij veel verschillende bierstijlen en maken we steeds onze eigen interpretatie van buitenlandse stijlen”, zegt hij.  “België en Duitsland hebben wel heel veel bier in volume, maar niet veel variëteiten. De diversiteit is hier veel groter en dat is denk ik een kracht van Nederland.”

Volgens hem heeft de komst van craft bier ervoor gezorgd dat de Nederlandse brouwers ook eens kijken naar onze eigen bier historie en experimenteren met de bestaande recepten. “Consumenten staan daar ook voor open. Zij vinden het Amerikaanse bier lekker maar willen ook weleens proeven wat we hier vroeger maakten. Dus de combinatie van brouwers die steeds meer gaan experimenteren met vernieuwde dingen en de historie, maar ook de consument die nu meer wil proberen.”

Hoptekort
In maart kwam naar buiten dat de oogst van de hop in Duitsland mislukt is. Dit zou voor problemen zorgen in de bierbrouwerijen, maar volgens Ordeman valt het allemaal wel mee. “Het is niet zo zeer dat er geen hop is. Er zijn alleen bepaalde hopsoorten overvraagd, dus uitverkocht en een aantal soorten hebben een mislukte oogst gehad.” Van Aerde vult aan: “Nu er steeds meer speciaal bieren worden gebrouwen, worden er steeds meer hopsoorten ontwikkeld. Omdat er steeds meer speciaal bieren worden gebrouwen, moeten de brouwers steeds meer in dezelfde hopvijver vissen.”

Daarentegen legt Ordeman uit dat grote brouwers met een andere hopsoort werken dan kleinere brouwers. “De grotere bedrijven werken vaak met bitterhoppen en hopextracten. De kleinere brouwers werken meer met aromatische hopsoorten. Dus zij vissen in een andere vijver. Het is niet dat de kleine brouwers problemen hebben omdat de grote brouwers de voorraden hebben weggekocht. Als kleine brouwers in staat zijn om met een ander ras te werken is dat prima te doen. Daar word je creatief van, dat is alleen maar leuk.” Van Aerde ziet ook dat kleine brouwers inventief omgaan met de hopsoorten die verkrijgbaar zijn.

Bier kun je leren
De afgelopen jaren is er dus veel veranderd in de bierwereld. Er kwamen veel nieuwe brouwerijen bij. Maar hoe komen mensen aan de kennis over bier en de kunst van het brouwen? In Nederland kun je een volledige opleiding volgen, in drie niveau’s, die je alles leert over deze alcoholische vloeistof.

Toekomst
Ordeman ziet de toekomst van de nieuwe, kleine brouwerijtjes rooskleurig in. “Er zal zeker een selectie zijn, wat normaal is als er heel veel nieuwe bedrijven bij komen, maar ik denk dat er voldoende ruimte in de markt is voor kleine brouwers om actief te zijn” Hij legt uit dat de schaalverschillen tussen grote en kleine brouwerijen heel groot is.  “Als een grote brouwer een procent krimpt, dan betekent dat dat er 100 procent groeiruimte komt voor kleine brouwers. Dus er zijn nog voldoende groeimogelijkheden.”

Door: Siobian Heiblom en Linda Bak