Al jaren is er een tekort aan donoren in Nederland. Mensen staan lang op de wachtlijst, hopend op een match. Hier wil de D66 verandering in brengen door van een ‘nee, tenzij’ een ‘ja, tenzij’ systeem te maken. Het nieuwe systeem houdt in dat je automatisch ingeschreven staat als donor, tenzij je je uitschrijft. 13 september 2016 is het wetsvoorstel aangenomen in de Tweede Kamer. Zij wachten op goedkeuring van de Eerste Kamer.

Beslist de staat dan over mijn lichaam of heb ik zelf nog de keuze? Peter van Gool, fractievoorzitter D66 Tilburg, legt het voorstel nog een keer kort uit. Maar is de bevolking het eens met het wetsvoorstel en hoe zit het met andere politieke partijen? We vragen naar de meningen in Tilburg en spreken met Arie van Loon, wethouder Wijk- en Aalburg over de standpunten van de SGP.

Hanneke Hagenaars, donatiecoördinator van het Erasmus MC Rotterdam, licht toe dat de keuze om organen van een overledene te doneren alsnog bij de nabestaanden ligt. Ondanks het ‘ja, tenzij’ systeem. “Het moet altijd met de nabestaanden overlegd worden. Zij moeten akkoord gaan met donatie.”

Een patiënt mag niet zomaar doneren. Hanneke vertelt dat er veel onderzoeken gedaan moeten worden om te kijken of de organen van de patiënt geschikt zijn. Niet alleen de organen zijn belangrijk, ook wordt het leefpatroon gescreend. “We onderzoeken ook of de patiënt een goede levenswijze had. Bijvoorbeeld of de donor geen drugs gebruikte.”

Alle gegevens worden bij elkaar gezet en verzonden naar Eurotransplant, een serviceorganisatie voor transplantatiecentra uit verschillende landen. “Daar wordt zo snel mogelijk gezocht naar welke urgente wachtende het beste matcht met het orgaan.” De behandelend arts van de wachtende kijkt of hij de match accepteert zodat de organen uitgenomen kunnen worden.

Door welk proces gaat de wachtende op de donorlijst? Welk proces heeft de ontvanger meegemaakt? En door welk proces gaat de gever die midden in zijn kerngezonde leven een orgaan heeft gedoneerd? Ad Bakens, Jacqueline Comello en Walter Vrijsen nemen ons mee in hun persoonlijke verhaal.

Hanneke Hagenaars: “Je geeft de gift van een orgaan belangeloos, ongeacht wie het is. Je geeft iets om een ander te helpen.”

Over het algemeen zijn de laatste vijf jaar de wachtlijsten afgenomen en zijn de transplantaties beetje bij beetje toegenomen. “Hartdonoren komen we echt tekort. Daarentegen worden nieren het meest getransplanteerd. Dit komt doordat een nier makkelijker gedoneerd kan worden dan het hart”, laat Hanneke weten.

Dit jaar staat West-Nederland op 119 donoren. “Eind vorig jaar waren er 203 donoren. We hebben nu nog ruim drie maanden te gaan, maar we lopen achter. Dit komt vooral door de nieuwe wetswijziging, want van ongeveer twee-derde krijgen we, tot nog toe, geen toestemming”, aldus de donatiecoördinator.