Wat hebben de politieke partijen te bieden voor jongeren? Waar moet je op stemmen als je bijvoorbeeld studeert of pas een bedrijf bent begonnen? Wij laten de jongerenvoorzitters van de vijf belangrijkste politieke partijen aan het woord om uit te leggen wat zijn of haar partij jou te bieden heeft.

Nu je een beetje weet waar deze partijen voor staan, volgt hier een overzicht van standpunten die voor jou belangrijk zijn. Zo kom je erachter of jij het eens bent met jouw voorkeurspartij.

Verkiezingen 2017 by maica_rosa

Wat is de waarde van mijn stem?

Over twee weken, op 15 maart, zijn er weer Tweede Kamer verkiezingen. Dit betekent dat we weer mogen bepalen hoe de komende vier jaar van ons land worden bestuurd. Misschien weet je al weken op wie je wil stemmen of ben je een zwevende kiezer. Wat je ook kiest. Je stem is wat waard. Om die waarde te bepalen leggen we het systeem uit aan de hand van je eigen politieke partij.

Zoals je weet zijn er in Nederland veel verschillende partijen waar je op kunt stemmen. Dit jaar 28 om precies te zijn, die je ook nog de keuze geven tussen tientallen kandidaten. Al deze mensen kunnen in de Tweede Kamer komen, verdeeld over 150 zetels.  Hoeveel stemmen er nodig zijn voor één zetel wordt bepaald door de kiesdeler. Dit is eigenlijk niet meer dan een simpele deelsom: het aantal stemmen gedeeld door 150 zetels.

Stel jij hebt je eigen politieke partij en doet voor het eerst mee aan de Tweede Kamer verkiezingen.
Bij een hoge opkomst zijn er veel stemmen nodig voor een zetel. Aangezien je partij pas net bestaat en waarschijnlijk nog vrij onbekend is, wordt het heel lastig om een zetel (en dus inspraak) te krijgen in de Tweede Kamer.
Bij een lagere opkomst heb je minder stemmen nodig voor een plekje. Voor jouw nieuwe partij is het dus gunstiger als er minder mensen naar de stembus gaan.

Nóg bepalender voor de komende jaren is Het Kabinet. De partijen die hierin komen moeten samen een meerderheid van de zetels hebben gewonnen bij de verkiezingen. Bij ons is dat dus een minimum van 76 zetels. Makkelijk, zou je zeggen, je neemt de top twee en bent klaar. Helaas is het toch meer puzzelen, kijk maar naar de verkiezingen van 2010.

Volkspartij voor Vrijheid en Democratie (VVD) Partij van de Arbeid (PvdA) Partij voor de Vrijheid (PVV) Socialistische Partij (SP) Christen-Democratisch Appèl (CDA) Democraten 66 (D66) ChristenUnie (CU) GroenLinks (GL) Staatkundig Gereformeerde Partij by maica_rosa

Laten we teruggaan naar jouw partij. Stel dat je zó goed campagne hebt gevoerd dat jij in één keer de nummer twee bent van het land kun je nog niet de winst claimen. Dat je groot bent hoeft in ons land helemaal niet te betekenen dat je mee mag regeren in het Kabinet, kijk maar naar de Partij van de Arbeid. 

De drie grootste partijen (VVD, PvdA en PVV) hebben samen meer dan genoeg zetels, wel 85. Toch hebben zij nooit samengewerkt. Zeven jaar geleden stonden VVD en PvdA lijnrecht tegenover elkaar, zó erg dat de VVD liever ging samenwerken met de PVV. Uiteindelijk bestond het kabinet uit CDA, PVV en VVD. Er is zelfs nog gepraat over een samenwerking tussen VVD, PvdA D66 en GroenLinks.

Nu je een beetje weet hoe ingewikkeld ons systeem kan zijn, besluit je toch maar te stoppen met je partij en neem je weer de rol van de kiezer aan.
Je kunt ervoor kiezen om blanco stemmen, of als statement de partij voor de dieren kiezen. Ieder zijn ding, maar wat voor gevolgen heeft dit nou echt? En zijn er nog meer stem-strategieën?

De Blanco stem

Wanneer je blanco stemt, kies je voor géén van de partijen of partijleden die op de kieslijst staan. Dit kun je doen omdat je bijvoorbeeld geen vertrouwen meer hebt in het systeem of de partijen die ons land kent. Het kan betekenen dat je neutraal bent of juist protesteert. Blanco stemmen is iets anders dan thuisblijven: je stem telt namelijk wél mee voor de kiesdeler. Je hebt daarmee geen invloed op de komende vier jaar van Nederland. Je blanco stem wordt dus niet verdeeld onder de twee grootste partijen, zoals soms wordt gedacht.

Wil je blanco stemmen? Dan kleur je in het stemlokaal geen enkel keuzevakje in. Kleur je er meer in? Dan word je stem ongeldig. Het enige wat daar anders aan is, is de naam. Ze worden verder hetzelfde meegeteld.

De Strategische Stem

Stel je voorkeur gaat uit naar een middelgrote partij zoals D66 of Groenlinks, maar de angst voor de PVV als grootste partij weegt zwaarder. Dan kun je net als maximaal 22% van deze groep ervoor kiezen om strategisch te stemmen. Dit klinkt volkomen onlogisch als je bedenkt dat de standpunten van GroenLinks totaal niet overeenkomen met de VVD. Je zet in deze situatie dus je eigen idealen opzij voor een hoger doel. Maar werkt het ook?

Doordat we altijd met meerdere partijen gaan regeren is een strategische stem moeilijk te beoordelen op waarde. Er zitten namelijk nogal wat risico’s aan vast.

Succes! VVD wordt de grootste, je strategie heeft gewerkt!

Maar dan begint de vorming van het Kabinet. Hier twee voorbeelden uit het verleden laten zien dat een werkende strategie niet altijd de bedoelde uitkomst heeft.

1977: Een hele tijd terug alweer, maar een perfect voorbeeld van strategie gone wrong. Links Nederland stemde massaal op de PvdA. De partij werd veruit de grootste maar kwam niet aan een linkse meerderheid om samen mee te werken. Het werd een kabinet CDA-VVD, zonder PvdA.

2012: Deze verkiezingen gingen tussen VVD en PvdA. De kiezer maakte het een strijd tussen links en rechts door zijn voorkeurspartij te verruilen voor een strategische stem. Het resultaat? Een combinatiekabinet van links en rechts, gepaard met een hoop teleurstelling.

De Kleine Stem

Eigenlijk zijn er maar ongeveer vier grote partijen in ons land. Dat betekent dat er voor elke grote partij wel vier kleinere zijn. De kans is dus heel groot dat jouw voorkeur uitgaat naar een van die kleinere partijen. Door het samenwerkingssysteem bestaat de kans dat één van die partijen in het kabinet komt, ook al is deze klein. Wat betekent dit voor de waarde van jouw stem?

Kijk eens naar partijen als StemNL of de Burgerpartij. Nooit van gehoord? Precies. Er zullen zeker een aantal kiezers zijn voor deze partijen, maar de kans dat ze echt mee beslissen is nihil. Je stem telt dus zeker mee, maar veel haalt hij niet uit.

Denk goed na welke toekomst jij voor ogen hebt voor Nederland en wat jij wil met je stem. Iedere stem weegt namelijk even zwaar en maakt daarmee een verschil. Kies wat bij jou past, en hoop op het beste.

Door: Maica Hopstaken & Coen van Loon