Een spontane vrijpartij. Een gescheurd condoom. Het hoeft maar een keer fout te gaan en je hebt een seksuele overdraagbare aandoening (soa) te pakken. Wat nu? Om advies en informatie makkelijker bereikbaar te maken lanceren Soa Aids Nederland en Aidsfonds de Advies.chat. Een testwijzer die betrouwbare informatie geeft over soa-testen.

Sinds 2015 heeft het ministerie van Volksgezondheid het budget van de GGD bevroren.  Hierdoor komen er minder mensen in aanmerking voor een gratis soa-test. Bij het BNN-programma Spuiten en Slikken werd er zelfs gesproken over een soa-crisis. Volgens Hanna Bos, arts infectieziektebestrijding bij Soa Aids Nederland, valt dat wel mee. “Nederland heeft een goed zorgsysteem. Op het gebied van soa’s doen we het prima in vergelijking met andere landen, maar we laten nog veel kansen liggen.”

Klachtenvrij is niet soa-vrij

Een doktersbezoekje voor een verkoudheid of griepje is niemand vreemd. Naar de dokter voor een soa-test is een ander verhaal. Marina de Bekker, communicatieadviseur bij GGD Hart voor Brabant, geeft een aantal redenen waarom mensen niet naar de dokter durven. “De voornaamste reden is dat ze niet in aanmerking komen voor een test bij de GGD. Ze willen graag anoniem getest worden en dat gaat niet bij de huisarts.” Daarnaast spelen angst en eventuele bijkomende kosten ook een grote rol.

De nieuwe Advies.chat moet die hobbels verlagen. Via een vragenlijst bepaalt een robot of het verstandig is dat je je laat testen. Er komt geen mens aan te pas. Met de chat willen Aidsfonds en Soa Aids Nederland niet alleen informeren. Mocht je om wat voor reden dan ook niet in staat zijn om naar de GGD of huisarts te gaan, dan verwijst de testwijzer je door naar betrouwbare zelftesten.

Het jeukt. Paniek. Wat nu?

Je krijgt eerst een gesprek met een dokter over je bedpartners en of je onveilige seks hebt gehad. Daarna wordt gekeken welke testen nodig zijn. De goedkoopste testen zitten rond de veertig euro. Stel ze willen je testen op meerdere soa’s dan kan het oplopen tot een bedrag van tweehonderd euro.

Mannen kunnen worden getest worden op een soa door in een potje te plassen. Vrouwen krijgen een uitstrijkje. In sommige gevallen is het nodig dat er bloed of speeksel wordt afgenomen. Niet alle soa’s zijn meteen aantoonbaar, maar zijn wel meteen overdraagbaar.

Het kan zijn dat een test een positief uitslag geeft. In dat geval legt een verpleegkundige uit wat deze uitslag betekent, en verwijst ze je –als dat nodig is- door. Met een speciale website kan de patiënt eventuele partners waarschuwen. De verpleegkundige is ook degene die de verdere behandeling uitvoert. Mocht je nu spontaan in de stress schieten, dan kun je terecht bij de GGD als je behoort tot een risicogroep. Jongeren onder de 25, mensen met een soa-waarschuwing, mensen met een verhoogd risico op een soa en mensen met klachten behoren tot de risicogroepen. Door het bevroren budget van de GGD kan het echter wel gebeuren dat je alsnog wordt doorverwezen naar je huisarts.