In Nederland wordt medicinale cannabis al voor  verschillende aandoeningen voorgeschreven. Nu schijnt het ook te helpen bij de aandachtstoornis ADHD. Kan je voor je ADHD-medicatie nu beter langs de coffeeshop of de apotheek?

Onrustigheid, verminderde concentratie, impulsiviteit en chaos in je hoofd. Dit zijn enkele symptomen die kunnen voorkomen bij de diagnose ADHD. Nu worden daarvoor medicijnen voorgeschreven bekend als Ritalin en Concerta. Daarvan ervaren gebruikers soms vervelende bijwerkingen zoals: vermindering van eetlust, slapeloosheid en nervositeit. Uit een in 2008 gepubliceerd onderzoek van International Association for Cannabis as Medicine (IACM) blijkt dat cannabis een positief effect kan hebben op volwassenen met ADHD zonder de bijwerkingen van huidige ADHD-medicatie. Een meer recentelijk rapport van het CIBG (Een uitvoeringsorganisatie van het Nederlandse Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport) uit 2018 wijst uit dat positieve ervaringen van patiënten en artsen aanleiding zijn om behandeling met medicinale cannabis bij ADHD verder te onderzoeken. ‘‘De gerapporteerde effecten van cannabis gebruik bij ADHD zijn: rustgevend, minder impulsief en een verbetering van de nachtrust’’, laat de woordvoerder van het CIBG weten.

‘‘Afgezien van de gebruikelijke bijwerkingen van cannabis, kan ik geen specifieke nadelen bedenken van het gebruik van cannabis bij ADHD’’

WAAROM WERKT HET

Maar waarom werkt het dan zo goed bij deze specifieke diagnose? Dat is nogal een wetenschappelijk verhaal. In het eerdergenoemde onderzoek van het IACM wordt gekeken naar het endocannabinoïdesysteem. Dit systeem bezit ieder mens, maar werd pas in de jaren ’60 ontdekt. Als dit systeem ontregeld is, kan dat de oorzaak zijn van een ADHD-diagnose en de klachten die daarbij horen. Hieronder wordt uitgelegd hoe dit systeem werkt en hoe cannabis daar een positieve invloed op kan hebben.

Tekst gaat verder na afbeelding

‘‘Voor sommigen kan cannabis de klachten van ADHD juist verergeren’’

NADELEN

‘‘Afgezien van de gebruikelijke bijwerkingen van cannabis zoals een droge mond en het versterken van emoties op het moment van gebruik, kan ik geen specifieke nadelen bedenken van het gebruik van cannabis bij ADHD’’, vertelt de woordvoerder van het CIBG. Volgens verpleegkundige specialist van expertise bureau ADHDcentraal in Eindhoven, Dick op ’t Hoog, zijn er wel minpunten te vinden: ‘‘Later naar bed gaan, passiviteit en te laat op afspraken komen. Dat is wat wij hier horen en dat kan een probleem vormen in het dagelijkse leven. Niet iedereen hoeft daar last van te hebben, maar het kan voor sommige de klachten van ADHD op bepaalde vlakken dus ook verergeren.’’ Een van de eigenschappen van de aandachtstoornis is verslavingsgevoeligheid. Volgens Op ’t Hoog is het mogelijk dat een ADHD’er verslaafd raakt aan cannabis, maar is dat dan geen risico bij de huidige medicatie? ‘‘Daar houden we rekening mee. De kortwerkende middelen zoals Ritalin lenen zich sneller voor misbruik. Bij een langer werkend middel zoals Concerta is dat minder. Dit houd je tijdens de behandeling in de gaten. Er zit ook verschil tussen een cannabisverslaving en een verslaving aan huidige ADHD-medicatie. Als je gevoelig bent voor een cannabisverslaving, zal je meestal niet verslaafd worden aan Ritalin of Concerta. Dat is bij drugs zoals cocaïne een ander verhaal. Dat komt door de samenstelling van de medicijnen’’, aldus Op ’t Hoog.

OP RECEPT

Voordat cannabis voorgeschreven kan worden bij ADHD, zal er eerst nog meer onderzoek moeten plaatsvinden. Daarbij zit er ook nog een verschil tussen de werkzame stoffen van de plant: THC en CBD. Farmaceutisch deskundige medicinale cannabis Lisette Wijnkoop, adviseert mensen met het gebruik van cannabis voor medicinale doeleinden. In de onderstaande podcast legt ze onder andere uit waarom ze eerder CBD zou adviseren dan THC, hoe de medicinale werking van cannabis voor aandoeningen wordt onderzocht en of het mogelijk is een overdosis te nemen.

Podcast met Lisette Wijnkoop over medicinale cannabis bij ADHD

 

VERVANGING

Er is  genoeg reden en bewijs om aan te nemen dat cannabis zou kunnen helpen bij de klachten van ADHD, maar zou het de huidige medicatie kunnen vervangen? ‘‘Dat kan. Het is geen strak plan om zelf via internet Ritalin te kopen om het vervolgens naar eigen inzicht te gebruiken. Hetzelfde geldt voor cannabis. Het moet goed worden gemonitord en worden afgestemd op de persoon. Vooralsnog verwacht ik niet dat cannabis in de richtlijn zal worden opgenomen voor behandeling bij ADHD. Dat komt door de hele visie op cannabis en drugs in zijn algemeenheid’’, vertelt Op ’t Hoog.