‘Van aluminium in deodorant krijg je borstkanker’ is een statement dat al jaren op internet de ronde doet. Rosa Kleve, blogger bij de website puurenfit.nl, geeft ons vier redenen waarom we ‘normale’ deodorant moeten vergeten en all natural moeten gaan. Zijn al die ‘slechte’ stofjes in deodorant nou echt zo slecht voor ons?

De statements

In haar blogpost schrijft Kleve over vier gevaren die in reguliere deodorant verstopt zitten:

  1. Deodorant met aluminium vergroot de kans op borstkanker
  2. Aluminium is neurotoxisch dus giftig voor je hersenen
    • En het zorgt voor dementie
  3. Aluminium verstoort je natuurlijke zweetregulatie
  4. Parabenen verstoren je hormonale huidhuishouding en wordt gerelateerd aan borstkanker

De blog

Puur&Fit is een webwinkel die zich specialiseert in biologische en ecologische producten. Ze hebben een webwinkel, maar ook een blog. Op deze blog staan tips om hoe je -met hun producten- gezonder kan leven. Rosa Kleve heeft een flink aantal blogposts op haar naam staan. Niet alleen bij Puur&Fit, maar ook bij talloze andere blogs die over ‘natuurlijke gezondheid en voeding’ gaan. Niets wijst er echter op dat ze hierin is afgestudeerd of een cursus op dit gebied heeft afgerond.

Wat is waarheid?

In haar blogpost verwijst Kleve naar een Zwitsers onderzoek waarbij het gevaar van aluminiumzouten in antitranspiratiemiddelen is getest. In de eerste zin van het onderzoek blijkt dat ze van tevoren de negatieve effecten wilden meten. “Aluminiumzouten, veelvuldig aanwezig in veel industriële producten in de vorm van antitranspiranten […] worden ervan beschuldigd dat ze bijdragen aan de groei van borstkanker in het Westen. Actueel experimenteel onderzoek van deze hypothese is echter beperkt.”

En dus heeft Stefano J. Mandriota een experimenteel onderzoek opgezet om de negatieve effecten te bewijzen. In het onderzoek werden menselijke cellen aangebracht op vijf muizen. In deze cellen is vervolgens aluminiumchloride geïnjecteerd. Het is de vraag of dit een betrouwbaar onderzoek is. Dit onderzoek is uitgevoerd op een kleine groep muizen waarbij een aluminiumconcentraat in de cellen is gespoten, in plaats van op de huid gesmeerd. Daarbij zit er in deodorant maar een laag percentage aluminium en werd er in dit experiment met hogere doseringen gewerkt.

De Europese Commissie heeft in 2014 de Scientific Committee on Consumer Safety (SCCS) een onderzoek laten uitvoeren over de veiligheid van aluminium in cosmetica. De conclusie: “Aluminium is een bekend systematisch toxisch middel in hoge doseringen.” Daarbij wordt er wel aangegeven dat er niet genoeg data is om de inwendige dosis van aluminium te onderzoeken. Nogmaals lijkt het erop dat er dus niets aan de hand is met de kleine doseringen van regulier deodorant/antitranspirant.

In Kleves uitleg bij de claim “Aluminium is neurotoxisch dus giftig voor je hersenen” speelt dementie een grote rol. Hier baseert ze haar claim op een onderzoek van Lucija Tomljenovic, wetenschapper in de Neural Dynamics Research Group. In de samenvatting van haar onderzoek begint ze met uitkomsten uit eerdere onderzoeken. Namelijk dat natuurlijk aluminium niet ons lichaam binnen kan dringen in zodanige hoeveelheid dat het onze hersenen aantast. Daarnaast stelt Tomljenovic dat overtollig aluminium efficiënt door het lichaam wordt uitgescheiden. In haar eigen onderzoek kwam naar voren dat er genoeg aluminium in onze voeding zit om neurotixiteit te veroorzaken in onze hersenen. En dat er bij een leven lang gebruik van aluminium deze stof wordt opgeslagen in de hersenen. Afgelopen januari plaatste de Journal of Alzheimer Desease een onderzoek over het verband tussen aluminium en Alzheimer. Uit dit onderzoek blijkt dat er een grotere hoeveelheid aluminium is gevonden bij mensen met de ziekte van Alzheimer. Opvallend is echter wel dat verschillende organisaties, zoals Alzheimer Nederland en Dementia Australia, geen verband zien tussen aluminium en Alzheimer.

De derde claim is: “Aluminium verstoort de zweetregulatie.” Daar heeft ze gelijk in. Dermatoloog Annelinde Terlou vertelt in een interview met Radar het volgende: “Aluminium is een antiperspirant: wanneer deze stof in aanraking komt met zout op de huid, vormt het een propje dat de zweetklieren tijdelijk blokkeert. Je zweet dus minder als je een deodorant met aluminium gebruikt.” Dat hoeft echter geen probleem te zijn, vertelt dermatoloog Menno Gaastra tegen Trouw. “Wanneer de poriën bij de oksel worden verstopt door de deo, gaat het om 1 procent van het lichaam waar het zweet niet weg kan. Door het natuurlijke proces van het lichaam komen de stoffen op andere plekken naar buiten.”

De laatste claim is: “Parabenen verstoren je hormonale huishouding en wordt gerelateerd aan borstkanker”. Maar wat zijn parabenen in de eerste plaats? Volgens Waarzitwatin zijn parabenen een conserveermiddel die de groei van schimmels en bacteriën tegen gaan. Waarzitwatin is een website die gemaakt is door het RIVM en VeiligheidNL en is bedoeld om consumenten inzicht te geven in de chemische stoffen van producten. Het onderzoek waar Kleve naar refereert is gedaan bij veertig vrouwen met borstkanker. Bij hen is gekeken of ze een verhoogde hoeveelheid parabeen in hun borst hadden. Dit was in 99 procent het geval. Vrouwen zonder borstkanker en mannen in het algemeen zijn niet meegenomen in dit onderzoek. Het geeft daarom geen compleet beeld van de situatie. Kleve heeft echter wel gelijk dat parabenen de hormonale huishouding verstoren. Dat is te lezen op deze pagina van Waarzitwatin. “Parabenen werken een beetje als het natuurlijke, vrouwelijk geslachtshormoon estrogeen, maar dan 1.000 tot 100.000 keer minder sterk,” aldus Waarzitwatin. Daarbij gelden er in Europa strenge wetten op de maximale hoeveelheid parabenen in producten en zijn de producten bij normaal gebruik dus veilig te gebruiken.

Conclusie

Uit de blogpost blijkt dat Kleve eenzijdig heeft geschreven over ‘normale’ deodorant. Bij het opstellen van haar onderbouwingen betwijfelde ze niet de validiteit van de onderzoeken. Een aantal van haar aangehaalde onderzoeken blijken vrij dubieus en zijn dus niet geschikt als geloofwaardige bron. De statements van Kleve zijn dan ook grotendeels onjuist. Dat aluminium de zweetregulatie verstoort en dat parabenen als een hormoon werken, blijken correcte statements. Het blijkt echter niet zo ernstig als Kleve het doet voorkomen.