Iedere zomer stroomt het Spaanse eiland Mallorca vol met vakantiegangers. De grootste groep toeristen die het eiland betreed, komt maar voor een ding: feest vieren. Veel ondernemers op Mallorca zijn volledig afhankelijk van dit soort toerisme. Door het coronavirus zal het aantal feestvierders op het eiland dit jaar een stuk minder zijn. Dit heeft gevolgen voor een hoop groepen: de feestvierders, de ondernemers op Mallorca, de reisorganisaties en de eilandbewoners. Hoe gaan zij om met deze plotselinge verandering?

Lotte van der Wijst, Max Toemen & Frederique Huting

Elk jaar komen er zo’n 10 miljoen toeristen naar het eiland Mallorca (bron). De toeristische sector zorgt voor veel werkgelegenheid en is goed voor zo’n 45% van het bruto nationaal product (bron). Wanneer je de indirecte diensten erbij optelt, kom je uit op een bijdrage van 85% aan het bruto nationaal product van de regio. Denk hierbij aan de dienstensector, landbouw en bouw. De toename van toeristen in de laatste jaren heeft ervoor gezorgd dat Mallorca op economisch gebied flink vooruit is gegaan. 

Samen met Ibiza, Formentera en Minorca maakt Mallorca deel uit van de Balearen, een eilandengroep ten oosten van Spanje. 1 op de 5 bezoekers aan Spanje, kiest voor een eiland in de Balearen en zo’n 70% daarvan gaat naar Mallorca. Dat zijn tien keer zoveel toeristen als lokale bewoners.

De genadeklap voor de reisbranche

Op 14 maart kondigde de Spaanse regering een lockdown aan in Nederlands favoriete vakantieland. De grenzen gingen dicht, maar ook de Spanjaarden mochten niet zomaar meer de straat op. De inwoners van Mallorca hadden hun eiland nog nooit zo rustig gezien. 

Het eiland en een aantal andere delen van Spanje bevinden zich momenteel in fase drie van de crisis. Dat betekent dat bijna alle activiteiten weer zijn toegestaan, behalve grootschalige evenementen waar het houden van anderhalve meter afstand niet mogelijk is. Zo zijn kroegen wel weer geopend, maar clubs niet. Net als in Nederland is iedereen daar verplicht om te zitten en is dansen nog niet toegestaan. 

Ondanks de relatief positieve corona cijfers van Mallorca worden er deze zomer niet veel toeristen op het eiland verwacht. Ook Nederlanders geven massaal aan dit jaar niet in het buitenland op vakantie te gaan. Onder de jongere generatie is de drang om naar het buitenland af te reizen ook niet zo hoog, blijkt uit een rondvraag op social media.

GOfun, een van de organisaties waar jongeren reizen kunnen boeken, heeft alle vakanties van 2020 geannuleerd. Zij vinden het niet verantwoord om grote groepen jongeren op reis te laten gaan. Deze vakanties worden volgens hen vaak gekenmerkt tot veel contact met anderen en tot diep in de nacht feesten, hierbij kan de afstand niet altijd voldoende bewaard worden en daarmee is de kans op verspreiding te groot, volgens GOfun. Iedereen die een reis geboekt had bij de organisatie krijgt een voucher voor het bedrag wat tot nu toe aan hen betaald is. 

GOGO en Beachmasters, hebben alle reizen t/m 18 juni geannuleerd. Voor de vakantiegangers die na die tijd naar onder andere Mallorca vertrekken, is nog geen duidelijkheid. Het was niet mogelijk om iemand bij GOGO of Beachmasters te spreken, ondanks meerdere contactpogingen. 

Gaan of thuisblijven

Als er al de mogelijkheid is om naar het eiland af te reizen, is het maar de vraag of de jonge feestgangers het nog de moeite waard vinden. Noa (20), Fleur (20), Max (21), Iris (20) en Sylvie (18) vertellen waarom ze voor Mallorca als bestemming gekozen hebben en of ze deze zomer nog van plan zijn om naar het eiland af te reizen. 

De meeste jongeren die op het eiland komen, hebben maar één doel: zo veel mogelijk feesten. Elke zomer wordt Mallorca overspoelt met dronken vakantiegangers die het eiland onveilig maken.

De locals zijn het zat

Hoewel toerisme ontzettend belangrijk is voor het eiland, vinden de bewoners het niet heel erg dat ze de ‘zuiptoeristen’ een jaartje moeten missen. Locals zijn klaar met de dronken jongeren die iedere zomer hun eiland overnemen. “Het is niet leuk als je ‘s ochtends naar je werk wil en je eerst een slapende toerist voor je deur weg moet halen. Het is ook niet leuk als je onderweg naar je werk door de kapotte bierflesjes en plastic bekers moet rijden,” aldus Xavier Pascuet, directeur van toerisme in Calvia. Volgens Pascuet is het eiland klaar voor een ander soort toerisme. Daarom is hij bezig met een campagne om Mallorca op een andere manier op de kaart te zetten.

Sinds afgelopen zomer zijn de populaire party boats verboden in Magaluf. Ook zijn onlangs goedkope all-inclusive pakketten verboden op Mallorca. Het gaat hier dan voornamelijk om pakketten waar onbeperkt alcohol bij in zit. Pascuet denkt dat dit de grootste boosdoeners zijn: “Wanneer mensen zonder grens alcohol kunnen drinken, zullen ze dat ook doen. Het is dan veel verleidelijker om te veel te drinken, dan wanneer er per drankje betaald moet worden.” 

‘Maar als de locals zoveel geld verdienen aan de toeristen, moeten ze toch niet zo zeuren?’ zou je misschien denken. Het ligt toch net iets anders. Hoewel er ieder jaar ontzettend veel ‘zuiptoeristen’ op Mallorca komen, wordt er in verhouding erg weinig aan verdiend. “De meeste jonge toeristen komen een week en geven misschien 180 euro uit. Dit is dan inclusief verblijf. Je kunt je voorstellen dat je, ondanks het grote aantal, dan nog niet zoveel geld verdient dat het opweegt tegen de negatieve punten,” vertelt Pascuet, ”Zo kost het bijvoorbeeld elke dag ontzettend veel geld om de straten van het eiland weer bewandelbaar te maken.” 

De coronacrisis is voor Mallorca de uitgelezen kans om het eiland te resetten. Wanneer de lokale bevolking écht een verandering in het toerisme wil, zullen ze deze periode moeten gebruiken om aanpassingen te maken. Of ze dit gaan doen, zal in de zomer van 2021 maar moeten blijken.