Cynthia Willemsen

Woensdag verzamelden ongeveer 70 opsporingsambtenaren zich op de Dam in Amsterdam. Ze voerden actie voor een wapenstok. De aanleiding van de actie is de geweldpleging tegen een boa.

Vorige week vrijdag werd een handhaver aangevallen bij de droogbak in het centrum van de hoofdstad. Volgens Eric Lakeman van de Nederlandse Boa Bond is de agressie tegen boa’s in de afgelopen jaren toegenomen en wordt de rol van de handhavers ook steeds groter.

Actie
Op het plein stonden de buitengewoon opsporingsambtenaren precies 1,5 meter van elkaar. Vooraan hielden een aantal boa’s een groot spandoek vast met de tekst: ‘Boa’s eisen verdedigingsmiddelen’. Ze lieten weten dat de pilot voor verdedigingswapens erg lang op zich laat wachten. “Ons geduld is op en dat willen we duidelijk maken met deze demonstratie,” meldt Lakenman. De wapenstok is voor de handhavers een verlenging van de arm. Ze kunnen mensen op afstand houden en het afschrikeffect is groter.

Op de fiets zit een vrouwelijke boa: “Wij komen in actie omdat wij ons niet meer kunnen beschermen bij gevaar.” Voor haar is de wapenstok puur een afschrikmiddel, maar mocht het noodzakelijk zijn, zoals bij haar collega’s vorige week, wil ze het graag gebruiken om het geweld te weren. “Dagelijks maken wij mee dat mensen ons willen uitschelden, bespugen en zelfs pogingen doen om ons te slaan,” vertelt haar kleinere vrouwelijke collega hoofdschuddend.

Is de korte wapenstok wel effectief genoeg
Twee jaar gelden stapte de politie van de korte wapenstok over naar een uitschuifbare wapenstok, omdat het onvoldoende effectief was. Volgens Lakeman is de korte wapenstok voor de boa een heel goed middel om mee te werken. “De ontwikkeling stopt hierbij niet. We moeten constant in de gaten houden of de handhavers hun taken veilig kunnen uitvoeren.” Dit kan volgens de Nederlandse Boa Bond betekenen dat er in de toekomst wellicht andere middelen nodig zouden zijn.

Voor de vrouwelijke collega’s (namen bekend bij de redactie) is de korte wapenstok vooralsnog ook voldoende. “De politie doet strafrechtelijk werk meer misdaad enz. Wij zij echt handhavers. We hebben bepaalde werkzaamheden die we verrichten en daar zijn de burgers het niet altijd mee eens.” In die situaties waar er meer weerstand is, vinden de boa’s dat ze het geweld moeten kunnen weren. De mannelijke collega van de dames voegt eraan toe dat de politie en handhaving echt twee verschillende dingen doen. “Wij doen het bestuursrechtelijke, dit houdt in leefbaarheid en veiligheid. De politie doet strafrecht en veiligheid. We moeten onszelf in nood gewoon kunnen verdedigen, simpel.”

Mislukte agenten
“Ik weet niet waar de vergelijking vandaan komt,” legt de kleinere boa uit. Ze duidt hier op de uitspraken van burgers zoals ‘neppolitie’, ‘mislukte agenten’ en ‘handhavers hebben geen opleiding’. “Veel mensen weten niet wat onze taken zijn, we worden altijd mislukte agenten genoemd,” vertelt de boa op de fiets. Ze legt uit over de intensieve opleiding tot handhaver. “Wat de politie in 3 jaar doet, kunnen wij in een aantal maanden doen.” Hiermee wil ze de politie niet te kort doen. “Qua strafrechtelijke wetten staat de politie boven ons, maar bij wetten over het bestuursrecht waar je dagelijks meer mee te maken hebt, staan wij weer bovenaan.”

Neppolitie
“Ik wil niet eens vergeleken worden met de politie, want we zijn helemaal geen politie,” vertelt de kleinere boa. De werkwijze is een beetje hetzelfde als die van de politie, maar als handhaver ga je anders met mensen om. “Wij zijn altijd als eerste ter plaatste en het eerste aanspreekpunt voor de burgers.” Ze vindt het jammer dat er nooit terug te zien en te lezen is over hoeveel meldingen boa’s per dag binnenkrijgen van burgers. Terwijl ze tijdens hun normale ronden kijken waar hulp nodig is.

De vrouwelijke handhavers leggen uit over het werk samen met de GGD, waarin zij bijvoorbeeld de gesteldheid van daklozen in de gaten houden. Wanneer het slecht gaat, kunnen ze naar binnen worden gehaald en de nodige hulp ontvangen. Ze duiden op het geduld wat daarvoor nodig is, omdat de meeste niet staan te trappelen om hulp. De boa’s willen niemand zien doodgaan op straat en doen daar alles aan. “Helaas zien de burgers dat niet, we worden gezien als mislukte politie en niet als de hulpverleners die we zijn.”