Eén miljoen euro, wat zou jij ermee doen? Koop je een eiland? Ga je onbeperkt uit eten of spaar je het juist op? In 2019 heeft de Nederlandse Loterij maar liefst €894,7 miljoen aan prijzengeld uitgekeerd aan haar spelers. Maar wat gebeurt er met iemand die in één klap rijk wordt?

Door: Marijn Cox en Merel de Koning

Bea Post vertelde aan LINDA.NL dat mensen de eerste drie maanden na het winnen van de loterij ontoerekeningsvatbaar zijn. Ze hebben geen idee wat ze met al dat geld aan moeten. De Postcode Loterij heeft onder 1859 prijswinnaars onderzoek gedaan naar hoe het bedrag gespendeerd wordt. Vaak geven de gelukkigen hun geld uit aan auto’s, vakanties, aannemers en mogen vrienden en familie meegenieten. Voor Jacqueline en Ton uit Etten-Leur werd het winnen van de loterij werkelijkheid. De Vriendenloterij belde hen op en een dag later stonden zij met een cheque van €200.000 in het Vondelpark naast Gerard Joling.

Belangrijke beslissingen

Je hebt de loterij gewonnen, en dan? Na het winnen van veel geld word je vaak doorverwezen naar een financieel adviseur. Deze helpt je om een plan op te stellen zodat het duidelijk wordt wat je met al dat geld gaat doen. “Het is belangrijk om na het winnen van een groot geldbedrag een decision free zone in te lassen”, legt financieel adviseur Michel Broeks van CapitalCareCompany uit. “Je moet in het begin absoluut geen belangrijke beslissingen nemen omdat dit enorme gevolgen kan hebben.” Dit kan een paar maanden tot een jaar duren.

Vooral in het begin moet je oppassen. “Het is erg onwaarschijnlijk dat je geheim kunt houden dat je een loterij hebt gewonnen”, legt Broeks uit. “Mijn tip is om in dat geval het bedrag in het midden te houden.” Het gaat vaak mis bij de sociale contacten van de winnaars. Zodra zij weten dat er geld in het spel is, denkt hun omgeving dat ineens alles kan. “Ik heb gezien dat het winnen van geld kan leiden tot breuken in de familie.” Om je te behoeden van mensen die willen profiteren, kan je het beste je financieel adviseur achter de hand houden. “Gewoon zeggen dat je alles eerst moet bespreken voor je beslissingen maakt.”

Aangepast consumptiepatroon

Het winnen van een groot geldbedrag heeft vaak effect op je sociale omgeving volgens Michel Broeks van CapitalCareCompany. Dit blijkt waar te zijn volgens een onderzoek van de Economisch Statistische Berichten: Sociale effecten loterijprijzen. Hierin wordt uitgelegd dat de omgeving van winnaars minder gelukkig wordt doordat hun inkomen achterblijft. Dit wordt ook wel de Easterlin-hypothese genoemd. Deze personen maken dan de beslissing om hun consumptiepatroon aan te passen terwijl hun inkomen niet is veranderd. Dit heet het Veblen-effect.

Niet alleen bij loterijen worden grote hoeveelheden geld gewonnen, zo ook in het casino. Zij bieden tot dusver geen hulp aan, maar daar kan verandering in komen. Holland Casino is het op dit moment aan het overwegen.

Hoe gaat dit nu in zijn werk in je hersenen? Vanaf het moment dat je een lot koopt spelen zich er dingen af in je hoofd die je een bepaald gevoel geven.