Door drukte in de Nederlandse natuurgebieden, neemt het onderlinge respect tussen verschillende typen recreanten af. Stadsboswachter Maurice Kruk schrijft daarover in zijn blog dat het voornamelijk mountainbikers (MTB’ers) zijn die bakken met kritiek over zich heen krijgen en dat andere recreanten vooralsnog buiten schot blijven. Een dag op pad met mountainbikers Pim van Falier en Michelle Zacht geeft inzichten vanuit de wereld van de MTB.

Het is een regenachtige, winderige donderdagmiddag in Nationaal Park Loonse en Drunense Duinen, als Pim van Falier op zijn gifgroene mountainbike de hoek omrijdt. In combinatie met zijn zwart met gifgroene kleding steekt hij fel af tegen de grijze lucht en de donkere baksteen van fietscafé De Rustende Jager op de achtergrond.

Ready, set, go

“Ben je er klaar voor?”, is de eerste vraag die Van Falier stelt. Twee minuten later wijst hij rechts een route in het bos aan en is er geen weg terug. Letterlijk, want wie de route oprijdt zal hem moeten afmaken. Eenrichtingsverkeer zorgt mede voor de veiligheid van de gebruikers, een frontale botsing op volle snelheid is niet gewenst. Mountainbiken is een risicosport. De scherpe bochten, diverse obstakels, de hellingen en daarna soms fikse afdalingen, zorgen samen voor een gevarieerd en uitdagend parcours. Het is niet voor niks dat Natuurmonumenten afgelopen voorjaar opriep om zonder ervaring niet te gaan mountainbiken. Fervent mountainbikester Michelle Zacht snapt de oproep heel goed: “Ik heb de afgelopen maanden heel wat nieuwe gezichten voorbij zien komen. Ik denk dat Marktplaats inmiddels is uitverkocht. Heel tof, nieuwe enthousiastelingen, maar daar schuilt ook een gevaar, omdat zij nog niet zo bekend zijn met de regels en zelfs af en toe stil gaan staan midden op een MTB-trail”. Een ongeluk zit dan ook in een klein hoekje. Of beter gezegd, in een klein takje, in een klein bochtje of in een boomstronkje. Één verkeerde inschatting, en je vliegt zo over je stuur de bosjes in.

Terwijl de regen door de bladeren druppelt, vertelt Van Falier enthousiast over zijn sport. “Doordeweeks rijd ik vaak alleen een parcours. Dan ben ik in de middag anderhalf uur weg en kan ik mijn hoofd helemaal leegmaken vanwege de focus die je dan op het rijden hebt. In het weekend spreek ik wel vaak met anderen af, maar nooit met een grote groep. Met maximaal vier personen is het afleggen van een parcours goed te doen, indien je een beetje van hetzelfde niveau bent. Je wil elkaar niet constant in de wielen rijden, dus je zoekt mensen die een vergelijkbaar tempo en conditie hebben.”

Tekst gaat verder onder de video.

Op elkaar letten

“Mountainbikers moeten niet alleen elkaar niet in de wielen rijden, maar moeten tegelijkertijd ook oppassen dat ze geen andere recreanten van hun sokken rijden”: zegt Marcel van Dun, woordvoerder recreatie bij Staatsbosbeheer, “Door middel van zoneren proberen we een natuurgebied zo in te richten dat er plek is voor allerlei type bezoekers; de wandelaars, de fietsers, ruiters of in dit geval mountainbikers.” Ondanks dat de verschillende soorten recreatie zoveel mogelijk gescheiden worden, merken natuurbeheerorganisaties de laatste maanden een stijging in agressie tussen verschillende type bezoekers. Van Dun: “Wegens de drukte moet er veel meer op elkaar gelet worden. Een bezoekje aan een gebied is zo minder ontspannend dan voorheen en mensen komen eigenlijk voornamelijk omdat ze een uitlaatklep zoeken.” Hij zucht en zegt: “Er vindt meer en meer sabotage van MTB-trails plaats. Er worden transparante touwtjes geplaatst, glasscherven gestrooid of bewust takken op het pad gelegd. Als we zoiets vinden, doen we aangifte bij de politie, want het zijn eigenlijk pogingen tot moord. Te bizar voor woorden.”

Van Falier lijkt haast te schrikken als hij hoort dat er sabotage van de paden plaatsvindt. Met een frons op zijn gezicht kijkt hij strak voor zich uit, alsof dit nieuws even moet bezinken. “Nooit geweten dat er mensen in staat zijn om dit te doen.” Zacht kent helaas wel de verhalen van dichtbij. “Twee weken geleden nog” zegt ze hoofdschuddend, “Ik sprak een man aan die zijn hond had losgelaten buiten het losloopgebied. Honden willen nog weleens mee rennen, of springen voor je fiets.” De man in kwestie was echter niet gediend van de opmerking van Zacht en barstte in een tirade uit. Zacht: “En dan is dit nog een vrij onschuldig voorbeeld. Ik heb ook het plaatsen van takken in scherpe bochten al zien gebeuren. En ook hier in de routes van de Duinen zijn er weleens visdraden gevonden. Levensgevaarlijk!”, zegt ze met luide stem.

Buitenland

De stijging in agressie jegens mountainbikers kent ook buiten Nederland voorbeelden. Zo melden media in bijvoorbeeld het Verenigd Koninkrijk en in België dat er sprake is van sabotage van paden, met als gevolg dat mountainbikers zich niet meer gewenst of zelfs bedreigd voelen. Zacht: “Met een beetje respect voor elkaar kom je een heel eind, maar dat lijkt tegenwoordig ver te zoeken.”

Modderbad

Ondertussen zijn er al heel wat bochten en heuvels genomen en zijn het bos en de duinen gevuld met het geluid van piepende remmen en klapperende kaken. Niet van de kou, integendeel, van alle beweging is het behoorlijk warm onder de regenjas. Het zijn de vele kleine hobbeltjes die ervoor zorgen dat de kaken meedeinen op het ritme.

Verderop is er open vlakte zichtbaar. “Denk maar niet dat dat rustiger rijdt”, zegt Pim met een brede grijns, “Met alle regen van de afgelopen dagen is het daar een grote modderpoel. Hopelijk ben je niet bang om vies te worden, want ook dat hoort bij de sport.” Er is geen woord gelogen aan die opmerking. Aan het einde van de rit is te zien dat er zich pontificaal op het achterwerk een grote bruine streep heeft gevormd. Van modder weliswaar. Met rode wangen van inspanning en dus bruine billen van de modder, is dit avontuur weer ten einde.