Leerlingen uit groep 8 hebben vorig jaar gemiddeld een lager schooladvies gekregen dan normaal, blijkt uit cijfers van het CBS. Hierbij is er sprake van onderadvisering en dit heeft negatieve gevolgen op de lange termijn. Leerlingen blijven een achterstand houden, niet alleen op het voortgezet onderwijs, maar ook bij toekomstige opleidingen. 

Als orthopedagoog ziet Mariken de Wolf het als een risico wanneer leerlingen een vmbo-advies krijgen, terwijl ze havo aan zouden kunnen. “Doordat de leerlingen onder hun niveau werken, worden ze minder gemotiveerd. Hierdoor ontstaat de kans dat ze achterover gaan leunen. Kwaliteiten worden daardoor minder benut.”

Het risico op deze demotivering werd vorig jaar vergroot. Er viel namelijk meer onderadviseren voor vanwege het ontbreken van de eindtoets. In onderstaande tool wordt de reden achter het probleem uitgelegd.

Uit een rapport van Kennisrotonde blijkt dat ondergeadviseerde leerlingen een achterstand blijven houden gedurende het voortgezet onderwijs. Volgens het rapport zorgt het te lage schooladvies ervoor dat leerlingen zich daarnaar gaan gedragen.

Een probleem op lange termijn

De Wolf geeft aan dat dit gedrag ertoe leidt dat de leerlingen ook altijd lager ingeschat zullen worden. “Wanneer ze niet presteren, krijgt men het idee dat ze het niveau niet aankunnen. Hoewel dat niet het geval is, zorgt deze inschatting wel voor extra demotivatie.”

Door de blijvende misvattingen, is dit niet alleen een probleem op het voortgezet onderwijs, maar kan het ook gevolgen hebben bij het starten van een studie. “Wanneer de demotivatie is toegetreden en daar niets aan gedaan wordt, blijft dat meespelen in de toekomst. Leerlingen kunnen hierdoor sneller afhaken of zich met weinig uitdaging door een opleiding bewegen die onder hun niveau ligt”, aldus De Wolf.

De onderadviezen kunnen dus zorgen voor problemen op lange termijn. Mariken de Wolf: “Het is daarom zeker belangrijk om leerlingen juist te adviseren.” Zoals het er nu uitziet gaan de eindtoetsen dit jaar wel door. De hoop is dat leerlingen hierdoor weer meer passende adviezen gaan krijgen.