Edwin Cornelissen die uitleg geeft over de Boleet paddenstoel tijdens zijn workshop Liselotte de Lobel

EDE – Paddenstoelen plukken wordt steeds populairder, aldus Trouw, maar voordat je op pad gaat valt er nog veel te leren. ‘Ga niet zomaar plukken, laat je eerst informeren’, vertelt paddenstoelenexpert Edwin Cornelissen. Met het herfstseizoen voor de deur is het daarom belangrijk om de verschillen en gevaren tussen paddenstoelen goed te weten. 

‘Wie van jullie is er al bezig met wildplukken?’, zo begint de workshop van Edwin Cornelissen. Twee van de 16 aanwezigen steken hun hand op. Op de veranda staan de mensen in een kring om Edwin heen. Ze luisteren aandachtig naar de algemene informatie die vooraf wordt gegeven. Na de uitleg lopen de deelnemers een voor een achter Edwin aan en ja hoor, de eerste paddenstoel is al gevonden. ‘Dit is best een speciale. Zoals je kan zien glimt hij helemaal, maar is hij ook glibberig.’ De aanwezigen reageren met wat vieze gezichten daarop. Sommige mensen roepen ‘ieuw!’ ‘Je moet onthouden, boleten zijn om te eten’, zegt Edwin. Wat verbaasde gezichten kijken zijn kant op.  

Kenmerken van paddenstoelen                                                                                                       Of een paddenstoel eetbaar is of niet heeft niet zoveel met het uiterlijk te maken. Naast een aantal visuele kenmerken zijn er namelijk veel andere aspecten die wijzen op een eetbare paddenstoel. ‘Je moet sowieso letten op de plukplek. Dat heeft met de samenwerking die sommige paddenstoelen aangaan te maken. De natuur helpt elkaar namelijk om te overleven.  Sommige paddenstoelen zijn bijvoorbeeld maar aan enkele boomsoorten of planten gebonden.’ Ook is het goed om te letten op de bodemsoort. Naast deze twee voorbeelden zijn er nog tientallen andere aspecten waar je op moet letten. ‘Het zit hem vooral in de details zoals de vorm, kleur, structuur en geur. Soms moet je een paddenstoel ook plukken om te bepalen of hij eetbaar is. Dan kun je pas goed de steel, de patronen, de ringen, de geur van de hoed én de kleur zien. Deze kenmerken spelen allemaal mee.’

Paddenstoelen die in samenwerking zijn met de boom Liselotte de Lobel

Mogelijke gevolgen                                                      Voordat je gaat plukken is het daarom noodzakelijk om de verschillen te weten. De gevolgen van een verkeerde paddenstoel eten kunnen namelijk dodelijk zijn. Ze kunnen licht giftig tot dodelijk giftig zijn, legt de expert uit. ‘Bij lichtgiftige paddenstoelen kun je bijvoorbeeld diarree, buikpijn en hoofdpijn krijgen. In extreme gevallen kan het leiden tot de dood. Er kunnen stofjes in zitten die je bloedcellen afbreken of die nier- en leverfalen veroorzaken.’ 

In Nederland kennen we rond de vijfduizend verschillende paddenstoelen en rond de twintig zijn echt giftig. Ondanks dat het aantal giftige paddenstoelen klein is, kunnen de gevolgen als je er een eet levensbedreigend zijn.  

Voor beginners                                                                                                                                       

Met het groeiende aantal geïnteresseerden is het dus belangrijk om te weten wat je plukt. Het aantal wildplukgroepen is over de afgelopen jaren gestegen van 30.000 leden naar 75.000 leden, vertelt Edwin. Als beginner is het dan verstandig om te beginnen met een aantal boeken te kopen. ‘Probeer bewust om je heen te kijken en ga eens in je eigen tuin op pad. Kijk vervolgens eens naar alle verschillende soorten planten die je in je tuin ziet staan. Als je dat continu doet zal je uiteindelijk veel sneller de verschillen leren.’ 

De fout die veel beginners maken is om niet zorgvuldig te kijken en te determineren. ‘Je moet echt goed kijken, mensen denken daar soms iets te makkelijk in. Ze gaan er dan vanuit dat het een normale soort paddenstoel is, puur en alleen omdat hij erop lijkt. Dat kan natuurlijk zomaar anders zijn.’  

 Daarnaast wil Edwin Cornelissen ook nog meegeven om niet alles te plukken wat je ziet. Daarmee kun je de natuur verstoren. Hij raadt aan om maximaal een bakje paddenstoelen te plukken en dat voor eigen gebruik te gebruiken, bijvoorbeeld om mee te koken. Probeer ook op de paden te blijven, want anders kun je het leefgebied van dieren verstoren. ‘Wees bewust dat alles wat je wegplukt invloed heeft op de dieren, want dat kan zomaar hun eten zijn. Pak dus in mate en neem niet alles mee.’