Tijdens de wedstrijd tussen Nederland en Montenegro werd het veld bestormd door een 13 jarige jongen Amin, die binnen vijf minuten nationaal bekend werd door de selfie die hij tijdens de wedstrijd maakte met Depay. De actie zorgde ervoor dat veel mensen gingen twijfelen aan het aanpakken van veldbetreders en vandalisme rondom de voetbalstadions. Deze twijfel werd alleen maar verder aangewakkerd toen meerdere spelers werden bekogeld door bier. Als klap op de vuurpijl werd doelman Markus Schubert van Vitesse, door een biertje dat door de lucht vloog op zijn hoofd geraakt. “Wat ons zorgen baart is dat het bier op het veld gooien een soort landelijke trend aan het worden is” zegt Gijs Kluft, supporterscoördinator bij NAC.

De fans die in het stadion zitten en de mensen op het veld, hebben niks te klagen als het om veiligheid gaat, zo geeft Serge Rossmeisl aan. Serge is voorzitter van Federatie van Betaald voetbal Organisaties (FBO) en is daarmee deels verantwoordelijk voor de veiligheid in het stadion. “De veiligheid in stadions is in vergelijking met 20 jaar geleden, in positieve zin gigantisch toegenomen. De heftige slachtoffers en massale vechtpartijen zijn bijna altijd buiten het stadion. De incidenten binnen het stadion zitten meer in spreekkoren of vuurwerk.”

De stadions zijn enorm veilig voor fans, zo geeft Matthijs Keuning aan. Matthijs is de voorzitter van Supporterscollectief Nederland, de belangenorganisatie voor supporters. “Helemaal vergeleken met vroeger is het erg veilig. In de jaren 90 stonden er bij stadions nog hekken voor de tribune, dat kon tot verdrukking leidden. Alle hekken zijn tegenwoordig allang weggehaald, dus dat probleem heb je niet meer.”

Spullen gooien

Afgelopen speelronde is er vanalles vanaf de tribune het veld op  gegooid. Dat is bij de KNVB ook niet onopgemerkt gebleven. “We merken dat op dit moment in de competitie het gooien van voorwerpen, vaak bekers vloeistof, ‘hot’ is. Daar zal in samenwerking met alle betrokkenen tegen worden opgetreden via de Richtlijn Stadionverbod.”

Je merkt na Covid dat spullen het veld op gooien een groter probleem aan het worden is, zegt Gijs Kluft. Gijs is de verbinding tussen supporters en de club, hij moet ervoor zorgen dat supporters veilig zijn en zich netjes gedragen. “Er wordt meer gericht gegooid richting de spelers. Dit gedrag moet echt het stadion uit. Bij NAC werken we altijd met dezelfde stewards en beveiligers, hierdoor kan er ook een band worden opgebouwd. Daardoor wordt de sociale controle iets meer aangejaagd. Als er bier het veld op wordt gegooid, wat afgelopen thuiswedstrijd tegen FC Emmen gebeurde, dan komen de vaste supportersgroepen ook in actie. Die halen dan zelf ook jongens van de tribune. Door goede banden met supporters, kunnen we er samen voor zorgen dat het bier het veld op gooien stopt. We moeten ervoor zorgen dat de mensen op het veld veilig blijven.”

Dingen op het veld gooien hoort niet bij voetbal, vindt Matthijs. “Een biertje is er om op te drinken. Als je gericht dingen naar het veld gooit is de kans dat je gepakt wordt bijna honderd procent door alle camera’s die in het stadion zitten. Dan zitten er ook straffen aan vast. Denk aan dan aan boetes en een stadionverbod.”

In uitwedstrijden van NAC staat Gijs altijd tussen de supporters in het uitvak. “Als er iets wordt gegooid, kom ik in actie. Dit doe ik door de taal van de doelgroep te spreken. Dat kan via een heel rustig gesprek en soms moet ik mijn mond flink open trekken. Daar schroom ik niet voor. Als ik in een uitvak boos wordt, weet iedereen dat ze moeten stoppen.”

Supporters

Volgens vele supporters is het gooien van spullen “iets wat bij het spelletje hoort”. Beluister hier de verschillende meningen van supporters van Feyenoord over: Spullen gooien, veldbetreders en veiligheid in voetbalstadions.

Veld betreders

Tijdens de wedstrijd van het Nederlands elftal kwamen er meerdere mensen het veld opgerend voor een foto. Serge ziet dit niet als een gevaarlijk probleem. “Als we kijken naar mensen die spelers op het veld fysiek geraakt hebben, zijn die incident in afgelopen twintig jaar op een hand te tellen. Dat komt dus zelden of nooit voor. In die zin kun je dus stellen dat een voetbalstadion heel erg veilig is, ook voor spelers.”

Matthijs verwacht niet dat het aantal veldbetreders zal toenemen in vergelijking met vroeger. “Het kwam groots in de media dat een jongetje op het veld kwam tijden een wedstrijd van het Nederlands elftal, maar de straf van die jongen, een geldboete + stadionverbod, was ook groot in de media. Mensen weten de straf en zullen dat niet zomaar riskeren.”

Vuurwerk

Een manier waarop het publiek serieus in gevaar gebracht kan worden, is via vuurwerk. Tijdens Go Ahead Eagles-Pec Zwolle werd er afgelopen speelronde een rookbom naar uitsupporters gegooid in het stadion. Dat kan zo niet langer vindt Gijs. “Om te voorkomen dat meer mensen met vuurwerk gaan gooien, moeten de daders keihard aangepakt worden. Gelukkig gebeurt dat ook. Als je gepakt wordt krijg minimaal een stadionverbod van vijf jaar en een minimale boete van 800 euro. Dat wordt ook doorgegeven aan de politie.”

Volgen Serge zit vuurwerk zo diep in de maatschappij verweven, dat het eigenlijk al te laat is om er iets tegen te doen. “Als tegenwoordig de JO10 van een willekeurige amateurclub kampioen wordt. Dan staan er vaders en moeders langs de kant met fakkels in de hand. Het afsteken van vuurwerk wordt tegenwoordig als iets gewoons gezien en onderdeel van voetbal. Dat is ook een groot probleem. Men ziet het gevaar van vuurwerk in een stadion niet in. Het is wachten totdat er iets helemaal verkeerd gaat op dat gebied. Misschien dan dringt het een beetje door bij mensen.”

Matthijs vindt juist dat vuurwerk wel in een stadion thuis hoort, zolang het maar veilig kan. “We moeten kijken hoe we vuurwerk in een stadion juist kunnen faciliteren. Straffen blijken hierbij gewoon niet te werken, aangezien er niks veranderd. Probeer juist bijvoorbeeld vuurwerk op het veld door professionals af te laten steken. Vuurwerk uitbannen is niet nodig, want het kan veel bijdragen aan de sfeer in een stadion. Anderzijds is het ook simpelweg niet realistisch.”

Op het veld

De ervaring van mensen die op het veld staan tijdens wedstrijden is natuurlijk anders dan van diegene in het publiek. Bekijk hieronder de ervaringen en mening van Lorenzo de Bruijn, jeugdtrainer bij NAC Breda.


Supporters aanpakken

Doordat supporters zich niet aan regels houden, kun je jezelf afvragen of er niet harder tegen ze moet worden opgetreden. Volgens Serge proberen de betrokken organisaties dit allang te regelen, alleen gaat dat vrij lastig. “Het nemen van hardere maatregelen tegen supporters is al in volle gang. Er is alleen een probleem waar iedereen, de KNVB, de overheid en de clubs zelf, tegenaan loopt, namelijk: wat kun je nog meer doen? Het is onmogelijk om er bijvoorbeeld voor te zorgen dat er geen vuurwerk in het stadion komt. Je kunt mensen fouilleren, maar hierbij ben je beperkt door de wetgeving. In Nederland mag je alleen eerste en tweede laags fouilleren. Dat gaat enorm snel en vlug. Als jij iets in je onderbroek stopt, komt dat er gewoon doorheen. Het is onmogelijk dat harder aan te pakken zolang deze wetgeving er is. De straffen die er zijn, zijn ook al hoog.”

Gijs is het er niet mee eens dat er extra maatregelen tegen fans genomen moeten worden, hij gooit het juist over een andere boeg. “Hoe normaler je een support behandeld, hoe normaler een supporter zich zal gedragen. Het is vooral erg belangrijk om met elkaar te blijven praten en supporters te betrekken in het proces. Bij NAC nodigen we heel vaak supporters van de tegenpartij uit om voor de wedstrijd een biertje te komen drinken. Vaak krijgen ze zelfs het eerste biertje van ons gratis. Dan lopen supporters van verschillende clubs gewoon door elkaar. Hierdoor zullen supporters ook minder snel op een gewelddadige manier met elkaar bezig zijn in het stadion. Als je de uitsupporters onder strenge maatregelen naar een stadion laat komen, zijn supporters veel sneller geïrriteerd. Die irritatie kan dan weer nare gevolgen hebben en dat moet je voorkomen.”

Gezonde rivaliteit

Een van de eerste punten die de KNVB aanhaalt tijdens dit onderwerp is het belang van het behouden van gezonde rivaliteit. Volgens Gijs is dit zeker mogelijk, zolang je het gesprek maar aan durft te gaan.Om te zorgen dat het in derby’s niet helemaal misgaat tussen supporters is het enorm belangrijk om te blijven praten. Als NAC dit jaar tegen Willem II speelt, dan zorg ik ervoor dat de leiders van beide supportersgroepen met elkaar in gesprek gaan. Dan gaan we in gesprek met elkaar om ervoor te zorgen dat er geen geweld in en binnen het stadion voorkomt. Het gevecht moet op het veld plaatsvinden, niet op de tribunes.”

“Bij NAC-Willem II vier jaar geleden heb ik een rode loper uitgelegd voor de meegereisde Willem II fans. Ik heb voor 600 man, 600 worstenbroodjes geregeld. We hadden zelfs een ludiek Willem II spandoek opgehangen boven het uitvak Je ziet ook dat dit het verschil maakt. Die dag zijn er geen incidenten voorgevallen”, aldus Gijs.