De gemeentes in Nederland gaan Oekraïense vluchtelingen waarschuwen voor het nationale testalarm meldt het ministerie van Justitie. Zo willen ze ervoor zorgen dat er geen paniek ontstaat in de opvangcentra. Maar is dit de beste manier? 

Vorige maand ging er al een waarschuwing rond voor de Nederlandse inwoners over de 86 seconde durende sirene. Dit om te laten weten dat het om een test gaat en niets te maken heeft met de oorlog in Oekraïne. Deze week komt die waarschuwing er weer. Maar dit keer vooral voor de Oekraïense vluchtelingen die naar ons land zijn gekomen.  

Want niet alleen voor Nederlanders kan zo’n loeiende sirene schrikken zijn. Ook voor mensen die kortgeleden uit oorlogsgebieden komen kan dit nare herinneringen terughalen en trauma’s opwekken.  

“Ik kan me zeker voorstellen dat dat prettig is dat mensen vooraf geïnformeerd worden”

Psycholoog van ARQ-centrum’45 Marlous de Kok bevestigt dit: “Mensen uit oorlogsgebieden zijn extra waakzaam dus een luchtalarm zorgt direct voor een trigger waardoor je beseft dat daar rekening mee moet worden gehouden.” 

‘Window of tolerance’ 

Getraumatiseerde mensen kunnen op verschillende manieren reageren. De Kok vergelijkt de reactie met de ‘window of tolerance’. Zolang de stress van mensen binnen dit kader blijft, is er niets aan de hand en functioneert iemand goed. Maar bij een persoon met acute stress loopt deze stress te hoog op en schiet het buiten het kader. “In ernstige gevallen zie je dat mensen wegduiken of teruggeworpen worden naar de oorlogssituatie. Op dat moment krijg je een reactie van vluchten, vechten of bevriezen”, aldus de psycholoog. 

Sociale media 

De gemeente Tilburg opent aankomend weekend de eerste vluchtelingenopvang in een oud GGD-testgebouw. De gemeente wil ook deze vluchtelingen op de hoogte stellen met een waarschuwing voor het luchtalarm maar doen dat, in tegenstelling tot de gemeente Tiel, niet via de sociale media zoals het ministerie van Justitie liet weten, meldt de woordvoerder Tom Daelman.

“De beperkte hoeveelheid vluchtelingen die er in Tilburg zijn gaan wij niet bereiken met onze gemeentelijke sociale media. Dus daar moeten we iets anders voor bedenken. Op het moment dat zij zich inschrijven bij ons attenderen wij ze op de site www.tilburg.nl. Daar is een speciaal hokje Oekraïne vrij gemaakt waar voor hen relevante informatie op staat.” 

Blootstellen 

Buiten het posten van waarschuwingen op websites en sociale media is er ook nog een andere manier om de Oekraïense vluchtelingen voor te bereiden volgens Klinisch psycholoog Sjef Berendsen. Hij stelt dat het belangrijk is om deze mensen alvast bloot te stellen aan de dingen die hier normaal zijn. “Daar kun je mee oefenen door bijvoorbeeld van tevoren op internet dat alarm een paar keer te laten horen. Dan kun je het alarmsysteem alvast een beetje trainen en daarbij uitleggen dat dit een standaard procedure is in Nederland.”